Tensionet në Hormuz rrezikojnë armëpushimin, Trump kërcënon Iranin

Tensionet në Ngushtica e Hormuzit janë përshkallëzuar ndjeshëm, duke vënë në pikëpyetje armëpushimin e brishtë mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit, ndërsa kërcënimet dhe incidentet ushtarake po shtohen nga dita në ditë.

Presidenti amerikan Donald Trump deklaroi se Irani do të “fshihej nga faqja e dheut” nëse ndërmerr sulme ndaj anijeve amerikane, duke theksuar epërsinë ushtarake të SHBA-së dhe gatishmërinë për të vepruar në çdo moment. Deklaratat e tij erdhën në një kohë kur ushtria amerikane ka nisur zbatimin e planit të quajtur “Project Freedom”, që synon të garantojë kalimin e sigurt të anijeve në këtë rrugë jetike për tregtinë globale.

Sipas zyrtarëve amerikanë, disa anije tregtare janë shoqëruar përmes ngushticës, megjithëse trafiku detar mbetet i kufizuar dhe shumë kompani hezitojnë të rikthehen për shkak të rrezikut të lartë. Komanda Qendrore e SHBA-së bëri të ditur se dhjetëra anije nga mbi 80 vende janë ende të bllokuara në zonë, duke i cilësuar si “palë të pafajshme” në konflikt.

Nga ana tjetër, Irani ka mohuar pretendimet amerikane për goditjen e mjeteve të tij detare dhe ka theksuar se kontrollon plotësisht Ngushticën e Hormuzit. Një zyrtar iranian deklaroi se çdo përpjekje për të detyruar kalimin e anijeve pa miratimin e Teheranit do të konsiderohet provokim dhe do të marrë përgjigje.

Situata u tensionua më tej pasi një anije koreano-jugore u përfshi nga një shpërthim dhe zjarr pranë brigjeve të Emirateve të Bashkuara Arabe, ndërsa dy anije të tjera raportuan incidente të ngjashme. Këto zhvillime ngrenë shqetësime serioze për sigurinë e një prej korridoreve më të rëndësishme energjetike në botë.

Ndërkohë, Irani ka rifilluar sulmet ndaj Emiratet e Bashkuara Arabe, duke përdorur raketa balistike, raketa lundruese dhe dronë. Një sulm në zonën industriale të Fujairah shkaktoi zjarr në një objekt nafte dhe plagosi disa persona. Autoritetet e Emirateve e dënuan ashpër sulmin dhe paralajmëruan për të drejtën e reagimit ushtarak.

Në këtë klimë përshkallëzimi, çmimet globale të energjisë kanë shënuar rritje të ndjeshme. Në SHBA, çmimi i karburantit është rritur ndjeshëm, duke ushtruar presion mbi ekonominë dhe duke shtuar shqetësimet për inflacion në prag të zgjedhjeve të ardhshme.

Zhvillimet e fundit tregojnë se situata në Ngushticën e Hormuzit mbetet jashtëzakonisht e paqëndrueshme, ndërsa çdo incident i ri rrezikon të çojë në një përballje më të gjerë ushtarake me pasoja globale.