FOKUS – Pas qepenave të ulura vapa sjell edhe izolimin dhe vetminë

– Emergjenca e të nxehtit tregohet kryesisht përmes trupit: temperaturat, dehidratimi, ulja e tensionit të gjakut dhe vizitat në urgjencë, shkruan salute.eu.

Mbrojtja gjatë ditëve më të nxehta është një domosdoshmëri, ndërsa më pak e dukshme mbetet ajo që ndodh me jetën psikologjike kur dalja nga shtëpia nuk është më e mundur për shumë orë.

Qytetet boshatisen, grilat ulen dhe njerëzit që kanë më pak autonomi kalojnë pjesën më të madhe të ditës duke pritur mbrëmjen. Kjo ndodh me fëmijët, të cilët varen nga të rriturit për të dalë, por edhe me shumë të moshuar, për të cilët edhe një shëtitje e shkurtër mund të bëhet e rrezikshme.

Fëmijët

Për një fëmijë, një pasdite i mbyllur në shtëpi nuk do të thotë domosdoshmërisht pushim. Kur mungojnë lëvizja dhe takimet me bashkëmoshatarët, orët humbasin strukturën dhe ekrani bëhet mënyra më e thjeshtë për t’i mbushur ato, sidomos kur prindërit janë në punë.

Studimi “Fëmijët Digjitalë”, i realizuar nga Di.Te. dhe SIPEC me 6.666 familje, tregon se 61,4% e fëmijëve nga zero deri në gjashtë vjeç përdorin çdo ditë një ekran dhe se në 41,5% të rasteve kontakti i parë me ekranin ndodh midis moshës dy dhe tre vjeç.

Për rrjedhojë, i nxehti gjen një zakon tashmë të rrënjosur, i cili u forcua edhe gjatë pandemisë, kur shumë aktivitete u zhvendosën online.

Nëse pajisja përdoret sa herë shfaqet mërzia, irritimi apo vetmia, ajo mund të mbetet përgjigjja më e menjëhershme edhe pasi vera të ketë përfunduar

Të moshuarit

Në jetën e të moshuarve, izolimi i shkaktuar nga temperaturat e larta shfaqet përmes gjesteve të tjera. Të heqësh dorë për ditë të tëra nga shëtitja, pazari apo nga disa fjalë të shkëmbyera me dikë do të thotë të humbasësh zakone që i japin strukturë ditës dhe ruajnë lidhjen me lagjen.

Një tjetër studim, “Gjyshërit digjitalë”, i realizuar nga Di.Te. dhe ANAP Confartigianato me 562 persona mbi 60 vjeç, tregoi se 82,7% përdorin çdo ditë telefonin inteligjent dhe 40,6% e përdorin atë për më shumë se tri orë.

Një telefonatë ose një mesazh mund të jenë shumë të vlefshme; por kur telefoni bëhet i vetmi kontakt me fëmijët dhe nipërit, ndërsa televizori qëndron ndezur për të mbushur heshtjen, teknologjia mund të fshehë edhe një vetmi që përndryshe do të ishte më e lehtë për t’u dalluar.

Këto studime nuk matin efektet e të nxehtit, por përshkruajnë terrenin mbi të cilin po ndërhyjnë temperaturat ekstreme: jetë tashmë shumë të digjitalizuara, rrjete familjare më të brishta dhe shërbime që gjatë verës reduktohen pikërisht kur nevoja për mbështetje rritet.

Kujdestarët e të moshuarve

Shumë të rritur vazhdojnë të punojnë dhe, në të njëjtën kohë, duhet të kujdesen për fëmijët dhe prindërit e moshuar.

Jo të gjithë kanë ambiente të freskëta, dikë të cilit mund t’i kërkojnë ndihmë apo burimet e nevojshme për të organizuar aktivitete dhe kujdes.

Ndërkohë, vazhdojmë ta mendojmë verën sikur klima dhe familjet të ishin ende si shumë vite më parë, me shkolla të mbyllura për muaj të tërë dhe ndërtesa publike të papërdorura pikërisht atëherë kur mund të ofronin hapësira të freskëta ku njerëzit mund të takoheshin.

Ta konsiderosh të nxehtin një problem të shëndetit publik do të thotë të kujdesesh edhe për vazhdimësinë e marrëdhënieve dhe të jetës së përditshme.

Një qytet që u kërkon njerëzve më të cenueshëm të qëndrojnë në shtëpi duhet të dijë se kush jeton vetëm, të ofrojë ambiente të aksesueshme gjatë orëve më të vështira dhe të mos lejojë që e gjithë përgjegjësia të bjerë mbi familjet.

Përndryshe, do të vazhdojmë të rekomandojmë kujdes pa parë se, pas shumë dritareve të mbyllura, mbrojtja nga i nxehti po shndërrohet ngadalë në heqje dorë nga lëvizja, takimet me të tjerët dhe nga një pjesë e rëndësishme e jetës.