Gjashte gra fitojnë Çmimin Goldman 2026, nderimi më i lartë për mjedisin

Për herë të parë, të gjitha fitueset janë gra nga Kolumbia, Nigeria, Papua Guinea e Re, Koreja e Jugut, Mbretëria e Bashkuar dhe ShBA.

Çmimi prestigjioz “Goldman Environmental Prize” për vitin 2026 u është dhënë gjashtë aktivisteve mjedisore që veprojnë në rrënjë nga e gjithë bota, për përpjekjet e tyre në luftën kundër ndryshimeve klimatike dhe ruajtjen e biodiversitetit. Ky është viti i parë që prej krijimit të çmimit në 1989, ku të gjitha fitueset janë gra: Iroro Tanshi nga Nigeria, Borim Kim nga Koreja e Jugut, Sarah Finch nga Mbretëria e Bashkuar, Theonila Roka Matbob nga Papua Guinea e Re, Alannah Acaq Hurley nga Shtetet e Bashkuara dhe Yuvelis Morales Blanco nga Kolumbia.

Çmimi Goldman, i përshkruar shpesh si “Nobel i Gjelbër”, përfshin fitues nga gjashtë rajone kryesore të botës, të cilët secili marrin një shpërblim prej 200,000 dollarësh. John Goldman, nënkryetar i “Goldman Environmental Foundation”, tha: “Ndërsa vazhdojmë të luftojmë për të mbrojtur mjedisin dhe për të zbatuar politika shpëtuese për klimën në SHBA dhe globalisht, është e qartë se udhëheqës të vërtetë mund të gjenden kudo rreth nesh. Fitueset e vitit 2026 dëshmojnë se guximi, puna e palodhur dhe shpresa mund të çojnë drejt progresit të dukshëm.”

Në mesin e fitueseve, Yuvelis Morales Blanco, përfaqësuese e rajonit të Amerikës Qendrore dhe Jugore, ka kapur vëmendje për përpjekjet e saj kundër disa prej kompanive më të mëdha të naftës, duke arritur të ndalojë futjen e fracking-ut komercial në Kolumbi. Edhe pas një katastrofe të madhe derdhjeje nafte në 2018, që detyroi zhvendosjen e familjeve dhe shkaktoi vdekjen e mijëra kafshëve, ajo nuk u ndal në aktivizmin e saj, pavarësisht intimidimeve të shumta.

Dy prej fitueseve të tjera kanë përqendruar përpjekjet e tyre për të luftuar kundër burimeve fosile. Borim Kim ka fituar një rast në Gjykatën Kushtetuese të Koresë së Jugut kundër politikave qeveritare për klimën, duke dëshmuar se ato shkelin të drejtat kushtetuese të gjeneratave të ardhshme. Ndërsa, Sarah Finch, fituesja për Europën, e cila ka luftuar për më shumë se një dekadë kundër shpimit të naftës në juglindje të Anglisë, ka arritur që me vendimin e quajtur “Finch” nga Gjykata Supreme, të shtyjë autoritetet të marrin në konsideratë ndikimin e burimeve fosile në ndryshimet klimatike globale para dhënies së lejeve për shfrytëzimin e tyre. Nga ana tjetër, Roka Matbob dhe Acaq Hurley kanë bërë fushata të suksesshme për të adresuar ndikimet shkatërruese të projekteve minerare në mjedis, duke siguruar mbrojtjen e komuniteteve lokale dhe florës e faunës së kërcënuar.