Rezerva Federale e SHBA-së mban normat e interesit të pandryshueshme

Rezerva Federale e Shteteve të Bashkuara do t’i mbajë të pandryshuara normat e interesit, ndërsa tregu i punës po ftohet dhe çmimet e mallrave dhe shërbimeve po rriten pas sulmeve të përbashkëta të SHBA-së dhe Izraelit ndaj Iranit.

Banka qendrore do të mbajë normën bazë në nivelin 3.5–3.75 për qind, në përputhje me vendimin e muajit të kaluar, kur gjithashtu i la normat të pandryshuara.

“Komiteti synon të arrijë punësim maksimal dhe inflacion në nivelin 2 për qind në afatgjatë. Pasiguria për perspektivën ekonomike mbetet e lartë. Pasojat e zhvillimeve në Lindjen e Mesme për ekonominë amerikane janë të paqarta,” thuhej në deklaratën e bankës qendrore, duke iu referuar Komitetit Federal të Tregut të Hapur.

“Komiteti është i vëmendshëm ndaj rreziqeve në të dy anët e mandatit të tij të dyfishtë.”

Mbajtja e normave të pandryshuara ishte në përputhje me parashikimet. CME FedWatch, një mjet që ndjek vendimet e politikës monetare, kishte parashikuar me 99 për qind gjasa që normat të mbeteshin të njëjta.

Ky ngadalësim vjen pas tre uljeve të normave gjatë vitit 2025.

Presionet globale

Konsumatorët po përballen gjithashtu me pasojat e politikave tregtare dhe ushtarake të Presidentit amerikan Donald Trump në shpenzimet e tyre të përditshme.

“Pavarësisht progresit të rëndësishëm në inflacion gjatë vitit 2024, tarifat e Trump kanë bllokuar përparimin dhe e kanë mbajtur inflacionin mbi objektivin e Fed. Çmimet me shumicë po rriten, ndërsa çmimet e shërbimeve po shtohen, dhe tani lufta e Trump në Iran po trondit tregjet e mallrave në mbarë botën,” tha Elizabeth Pancotti nga instituti ekonomik Groundwork Collaborative.

Muajin e kaluar, Gjykata e Lartë e SHBA-së vendosi kundër presidentit për përdorimin e Aktit për Fuqitë Ekonomike në Rast Emergjence Ndërkombëtare (IEEPA), duke theksuar se ai kishte tejkaluar kompetencat dhe se tarifat e vendosura sipas këtij ligji duhet të rimbursohen. Megjithatë, presidenti vendosi tarifa të reja që nuk mbulohen nga ky ligj.

Shtëpia e Bardhë shpalli një tarifë 15 për qind përmes Seksionit 122, që lejon vendosjen e tarifave për 150 ditë. Këto ndryshime u reflektuan në raportin e çmimeve me shumicë të publikuar nga Byroja e Statistikave të Punës.

Çmimet me shumicë u rritën me 0.7 për qind për muajin, duke shënuar rritjen më të madhe mujore në një vit. Çmimet e mallrave u rritën me 1.1 për qind, ndërsa çmimet e energjisë u rritën me 2.3 për qind, me karburantin që u shtrenjtua me 1.8 për qind. Këto kosto pritet të rriten më tej për shkak të tensioneve në Ngushticën e Hormuzit.

“Në afat të shkurtër, çmimet më të larta të energjisë do të rrisin inflacionin e përgjithshëm; megjithatë, është herët për të ditur shtrirjen dhe kohëzgjatjen e efekteve në ekonomi,” tha kryetari i Fed, Jerome Powell.

Gjatë muajit të fundit, çmimet e benzinës janë rritur ndjeshëm për konsumatorët amerikanë. Çmimi mesatar për një gallon ka arritur në 3.84 dollarë, nga 2.92 dollarë një muaj më parë.

“Shqetësimet e Fed për inflacionin shkojnë përtej një vale të përkohshme rritjeje çmimesh nga tarifat apo nga rritja e energjisë,” tha ekonomisti Stephen Stanley.

Ngadalësimi i tregut të punës

Vendimi për të mos ndryshuar normat vjen gjithashtu në një moment kur tregu i punës po stagnon. Raporti i fundit tregoi se ekonomia amerikane humbi 92,000 vende pune dhe papunësia u rrit në 4.4 për qind.

Ndërkohë, raporti JOLTS tregoi 6.9 milionë vende të lira pune, pa ndryshim nga muaji i kaluar, duke treguar se punësimet janë ngadalësuar dhe punonjësit nuk po ndryshojnë shpesh vendet e punës.

“Ky mund të jetë një nga momentet më të vështira për Komitetin e Tregut të Hapur,” tha Michael Linden, duke theksuar se rritja ekonomike është dobësuar, tregu i punës është në prag krize dhe çmimet vazhdojnë të rriten.

Tensionet politike

Vendimi i së mërkurës është një nga të fundit për kryetarin aktual të Fed, Jerome Powell, mandati i të cilit përfundon në maj. Powell, i emëruar fillimisht nga Trump, ka qenë shpesh objekt kritikash nga presidenti për mosuljen e normave mjaftueshëm shpejt.

“Kur do t’i ulë normat ‘Shumë Vonë’ Powell?” shkroi Trump në rrjetin e tij Truth Social.

Më parë, Trump kishte deklaruar se nuk do të emëronte askënd në krye të Fed nëse nuk ishte dakord me të.

“Çdokush që nuk bie dakord me mua nuk do të bëhet kurrë kryetar i Fed!” kishte shkruar ai.

“Ne në Fed do të vazhdojmë të bëjmë punën tonë me objektivitet, integritet dhe përkushtim ndaj popullit amerikan,” tha Powell.

Kandidati i Trump për të pasuar Powell, Kevin Warsh, po përballet me pasiguri në konfirmim, pasi senatori republikan Thom Tillis ka deklaruar se nuk do të mbështesë asnjë kandidat derisa të mbyllet një hetim penal ndaj Powell.

Nëse Warsh nuk konfirmohet në kohë për mbledhjen e Fed në qershor, Powell do të vazhdojë të drejtojë përkohësisht komitetin.

“Nëse pasardhësi im nuk konfirmohet deri në fund të mandatit tim, unë do të vazhdoj si kryetar i përkohshëm,” tha Powell, duke shtuar se nuk ka ndërmend të largohet derisa hetimi të përfundojë plotësisht dhe me transparencë.