EL PAÍS i kushton një profil Edi Ramës: Kryeministri që vazhdon të jetë edhe artist
Gazeta e njohur spanjolle EL PAÍS i ka kushtuar sot, më 29 gusht, një profil të gjerë Edi Rama, këtë herë jo vetëm si kryeministër të Shqipërisë, por si një politikan që, paralelisht me pushtetin, vazhdon karrierën e tij ndërkombëtare si artist.
Shkrimi, me titull “Edi Rama, Albania’s prime minister and an artist exhibiting in Paris and New York”, është botuar në seksionin e kulturës dhe merr shkas nga ekspozita e fundit e Ramës në galerinë Société në Berlin, ku ai ka paraqitur një seri skulpturash prej bronzi.
Autori Igor López e paraqet Ramën si një rast të pazakontë në politikën evropiane: një kryeministër në detyrë, që njëkohësisht ekspozon në galeri të njohura ndërkombëtare. Punimet e tij përfaqësohen nga galeri si Marian Goodman në New York dhe Paris, Nuno Centeno në Porto dhe Société në Berlin.
Një nga elementet më interesante të profilit është mënyra se si Rama shpjegon kalimin nga piktura te skulptura. Sipas tij, skulpturat e reja lindin nga pikturat e tij. Ai përdor inteligjencën artificiale për krijimin e modelit dixhital, më pas realizon një printim 3D dhe, në fazën përfundimtare, punon fizikisht mbi objektin.
EL PAÍS ndalet gjerësisht edhe te Shqipëria komuniste dhe formimi artistik i Ramës. Kryeministri kujton Akademinë e Arteve të viteve të diktaturës si një shkollë profesionalisht solide, por pa liri krijuese, ku realizmi socialist ishte praktikisht e vetmja formë arti e lejuar. Ai rrëfen gjithashtu se basketbolli i dha mundësinë të dilte jashtë vendit në një kohë kur udhëtimi për shqiptarët ishte pothuajse i pamundur.
Profili rikthehet edhe te periudha kur Rama drejtonte Bashkinë e Tiranës. Ai tregon se, kur mori drejtimin e kryeqytetit, Tirana kishte vetëm 78 shtylla ndriçimi funksionale dhe një buxhet prej 6.3 milionë dollarësh. Pikërisht në atë periudhë nisi projekti i njohur i ngjyrosjes së fasadave të ndërtesave të periudhës komuniste. Sipas Ramës, ndërhyrjet estetike ndikuan edhe në marrëdhënien e qytetarëve me hapësirën publike dhe pagesën e taksave.
Por pjesa politikisht më interesante e intervistës lidhet me raportin midis artit dhe pushtetit. Duke komentuar polemikat e Bienales së Venecias të vitit 2026 për Rusinë dhe Izraelin, Rama shprehet kundër përdorimit të jurisë artistike për gjykime politike. Sipas tij, arti mund të ndryshojë mënyrën se si njerëzit shohin botën, por nuk duhet t’u japë zgjidhje problemeve që i takojnë politikës.
EL PAÍS prek edhe një çështje delikate që lind nga fakti se një kryeministër në detyrë shet vepra arti. Rama thotë se ka vendosur një kufi të prerë: nuk u shet vepra shqiptarëve dhe as personave që kanë interesa biznesi në Shqipëri. Sipas tij, galeritë kontrollojnë paraprakisht blerësit e interesuar për t’u siguruar se nuk ekziston ndonjë lidhje me funksionin e tij qeveritar.
Shkrimi ka rëndësi sepse nuk është një intervistë politike tradicionale për Shqipërinë. Një prej gazetave më të mëdha evropiane e paraqet kryeministrin shqiptar për një audiencë ndërkombëtare përmes dy identiteteve të tij — politikanit dhe artistit — duke përfshirë njëkohësisht historinë e Shqipërisë komuniste, transformimin e Tiranës dhe mënyrën se si Rama e shpjegon marrëdhënien mes artit dhe pushtetit.
Komentet
Bëhu i pari që komenton!
Lini një Koment të Ri
Për t'u përgjigjur një komenti specifik, kliko butonin 💬 Përgjigju poshtë atij komenti.