Klubi “Bashkimi”, vatra ku lindi ideja e alfabetit të njësuar shqip, përkujtohet në 118-vjetorin e themelimit

Një nga institucionet më të rëndësishme të Rilindjes Kombëtare shqiptare, Klubi “Bashkimi” i Manastirit, u përkujtua sot nga Akademia e Shkencave në përvjetorin e themelimit të tij.

I krijuar më 31 korrik 1908, klubi u shndërrua në qendrën ku morën formë përpjekjet për përhapjen e gjuhës shqipe dhe organizimin e Kongresit të Manastirit, që disa muaj më vonë do t’i jepte shqiptarëve alfabetin e njësuar.

Klubi “Bashkimi” u themelua në Manastir nga Fehim Zavalani dhe Gjergj Qiriazi, në një periudhë vendimtare për lëvizjen kombëtare shqiptare. Ai u kthye shpejt në një vatër të mendimit patriotik, ku u mblodhën intelektualë, mësues, shkrimtarë dhe veprimtarë me synimin për të përhapur arsimin në gjuhën shqipe, për të botuar libra e gazeta dhe për të forcuar ndërgjegjen kombëtare.

Në radhët e klubit bënin pjesë figura të njohura të kohës, si Mit’hat Frashëri, Bajo Topulli dhe Shahin Kolonja, të cilët kontribuuan në shndërrimin e tij në një forum ku diskutoheshin çështjet e arsimit, gjuhës dhe të drejtave kombëtare të shqiptarëve.

Sipas Akademisë së Shkencave, pikërisht në këtë klub u hodhën themelet për organizimin e Kongresit të Manastirit në nëntor 1908, ku u miratua alfabeti i njësuar i gjuhës shqipe, një nga vendimet më të rëndësishme në historinë kulturore dhe kombëtare të shqiptarëve.

Edhe pse veprimtaria e tij u zbeh pas ndryshimeve politike në Ballkan, trashëgimia e Klubit “Bashkimi” mbetet një pikë referimi e Rilindjes Kombëtare dhe e përpjekjeve që çuan drejt shpalljes së Pavarësisë së Shqipërisë në vitin 1912.