FMN dhe OECD paralajmërojnë: inteligjenca artificiale mund të thellojë ndarjen mes vendeve të pasura dhe të varfra

Inteligjenca artificiale mund ta nxisë rritjen globale, por vendet më të varfra, kompanitë më të vogla dhe punëtorët e rinj rrezikojnë të mbeten jashtë nëse nuk përmirësohet qasja në energji, infrastrukturë dixhitale dhe aftësi — ky ishte paralajmërimi i zyrtarëve të Fondit Monetar Ndërkombëtar dhe të OECD-së, siç njofton Reuters nga Forumi i Tregjeve Globale.

«Për shumë ekonomi në zhvillim, pyetja thelbësore është nëse mund ta përvetësojnë dhe ta përhapin inteligjencën artificiale», i tha forumit Era Dabla-Norris, zëvendësdrejtore e Departamentit të Çështjeve Fiskale të FMN-së, sipas raportimit të Reuters. Sipas vlerësimit të Fondit, përvetësimi efektiv i teknologjisë mund t’i shtojë deri në 0.5% rritjes vjetore globale në afat të mesëm — «por provat për produktivitetin agregat, deri më tani, janë shumë më të pakta», shtoi ajo.

Nga ana e saj, OECD-ja vlerëson se inteligjenca artificiale mund t’i shtojë nga 0.4% deri në 1.2% rritjes vjetore të produktivitetit në vendet anëtare. Por kryeekonomisti i organizatës, Stefano Scarpetta, theksoi se përdorimi në vendin e punës mbetet prapa përdorimit nga konsumatorët, me përvetësim të kufizuar në funksionet thelbësore të biznesit: «Ka një hendek të madh mes ekspozimit dhe përdorimit real», tha ai, siç njofton Reuters.

Paralajmërimi vjen në një moment kur investimet masive në çipa dhe në infrastrukturën e inteligjencës artificiale kanë ndihmuar rritjen globale dhe i kanë çuar tregjet e aksioneve në nivele rekord, ndërsa rriten dyshimet nëse kompanitë do të nxjerrin fitime të mjaftueshme nga shpenzimet e mëdha, teksa kostot e huamarrjes po rriten. FMN-ja vlerëson se rreth 40% e vendeve të punës në botë mund të ekspozohen ndaj inteligjencës artificiale, ndërkohë që shtohen raportet për shkurtime masive: Barclays ka njoftuar shkurtimin e rreth 5.000 vendeve të punës këtë vit duke përdorur teknologjinë, eBay raportohet se do të largojë 9% të fuqisë punëtore, ndërsa Qualcomm pritet të shkurtojë vende pune në mbarë botën.

Sipas Dabla-Norris, veçanërisht të rrezikuar janë punëtorët e rinj dhe ata në fillim të karrierës, nëse inteligjenca artificiale merr përsipër detyrat përmes të cilave punonjësit tradicionalisht fitojnë përvojë — një rrezik që, siç njofton Reuters, e bën shpërndarjen e barabartë të përfitimeve të teknologjisë një nga sfidat kryesore të viteve të ardhshme.