Alarm në Finlandë, një avion rus shkel hapësirën ajrore

Ministria finlandeze e Mbrojtjes bëri të ditur të enjten në mbrëmje se dyshon se një avion rus ka shkelur hapësirën ajrore të Finlandës më herët gjatë ditës.

“Çdo shkelje e dyshuar e hapësirës ajrore merret seriozisht”, deklaroi ministri i Mbrojtjes, Antti Häkkänen, në një njoftim të ministrisë. “Një hetim është në zhvillim.”

Në Finlandë janë regjistruar disa incidente të tilla. Vendi ndan me Rusinë një kufi prej rreth 1.340 kilometrash.

Finlanda dyshon se dy avionë ushtarakë rusë kanë hyrë në hapësirën e saj ajrore në muajt maj dhe qershor. Në atë kohë, autoritetet finlandeze thirrën për sqarime të ngarkuarin me punë të Rusisë.

Rreziku që dronët të devijojnë drejt territorit finlandez si pasojë e luftës në Ukrainë po rritet, kishte paralajmëruar në janar kreu i inteligjencës ushtarake të vendit.

Gjeneralmajori Pekka Turunen, drejtues i Inteligjencës së Mbrojtjes së Finlandës, foli për këtë çështje përpara publikimit të një raporti të inteligjencës ushtarake finlandeze, i cili përditëson vlerësimin për situatën e sigurisë në vend.

Një nga shqetësimet kryesore të evidentuara në raport ishte rreziku që dronët me rreze të gjatë veprimi të devijojnë dhe të hyjnë në Finlandë.

“Rreziku që një dron të devijojë në hapësirën ajrore finlandeze ose të bjerë në territorin e Finlandës po rritet vazhdimisht, sa më shumë që Ukraina kryen goditje në këtë zonë pranë Gjirit të Finlandës”, tha Turunen.

Situata e sigurisë në Finlandë është përkeqësuar që nga nisja e pushtimit në shkallë të gjerë të Ukrainës nga Rusia në vitin 2022. Megjithatë, inteligjenca finlandeze vlerëson se situata ka mbetur në përgjithësi e pandryshuar krahasuar me një vit më parë.

Pas nisjes së luftës në Ukrainë, Finlanda i dha fund disa dekadave të neutralitetit ushtarak dhe aplikoi për anëtarësim në NATO. Vendi u bë zyrtarisht anëtar i Aleancës në prill të vitit 2023.

Gatishmëri e lartë

Evropa në tërësi ndodhet në gatishmëri të lartë pasi fluturimet e dronëve në hapësirën ajrore të NATO-s arritën nivele të paprecedenta në shtatorin e vitit të kaluar. Kjo i shtyu udhëheqësit evropianë të bien dakord për zhvillimin e një të ashtuquajturi “mur dronësh” përgjatë kufijve, me synim zbulimin, gjurmimin dhe neutralizimin e dronëve që shkelin hapësirën ajrore evropiane.

Në nëntor, zyrtarët ushtarakë të NATO-s njoftuan se një sistem i ri amerikan kundër dronëve ishte vendosur në krahun lindor të Aleancës.

Pas një shkeljeje të hapësirës ajrore të Polonisë, Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, njoftoi krijimin e programit “Eastern Sentry”, i cili synon të pengojë inkursione të tjera ruse.

Më herët të enjten, një avion luftarak rumun F-16 shkatërroi një dron detar të ngarkuar me eksploziv pranë projektit më të madh të gazit në det të hapur në Evropë. Ngjarja ndodhi disa orë pasi një tjetër dron hyri në hapësirën ajrore të Rumanisë, një vend anëtar i NATO-s, dhe u rrëzua pranë kufirit me Ukrainën.

Disa zyrtarë evropianë i kanë përshkruar incidente të tilla si përpjekje të Moskës për të testuar reagimin e NATO-s. Kjo ka ngritur pikëpyetje mbi nivelin e përgatitjes së Aleancës përballë kërcënimeve të mundshme nga Rusia.

Kremlini i ka hedhur poshtë si “të pabazuara” akuzat se Rusia qëndron pas disa prej fluturimeve të paidentifikuara të dronëve në Evropë.