Fermerët do marrin kredi nga bankat, prodhimet bujqësore do njihen si kolateral

Fermerët që nuk kanë para për të mbjellë, por kanë tokë dhe prodhim të ardhshëm, mund të përdorin tashmë vetë prodhimin bujqësor si garanci për të marrë financim.

Kjo është një nga risitë kryesore të projektligjit “Për dëftesat tregtare mbi produktet bujqësore”, i propozuar nga qeveria, i cili krijon për herë të parë një sistem ku produktet bujqësore të ardhshme ose ato të magazinuara përdoren si kolateral për kredi apo financime.

Projektligji synon të krijojë një mekanizëm më të shpejtë financimi për fermerët dhe depozituesit e produkteve bujqësore, duke përdorur një “dëftesë tregtare” elektronike, e cila regjistrohet në sistemin elektronik të Ministrisë së Bujqësisë dhe në regjistrin e barrëve siguruese. Në praktikë, fermeri mund të marrë financim duke vendosur si garanci prodhimin që pritet të korrë në të ardhmen ose produktet që ka tashmë të magazinuara.

Sipas projektligjit, fermeri që ka në pronësi ose përdorim tokë bujqësore dhe po kultivon apo planifikon të kultivojë produkte bujqësore, mund të aplikojë online në portalin “e-Albania” për të lëshuar dëftesën tregtare mbi produktin bujqësor të ardhshëm. Financimi do të jepet kundrejt kolateralit që përfaqëson vetë prodhimi bujqësor. Interesi i financimit nuk mund të jetë më i lartë se norma mesatare efektive mujore e interesit të kredive bankare të muajit paraardhës, e publikuar nga Banka e Shqipërisë.

Ligji parashikon se kolaterali kryesor do të jetë vetë produkti bujqësor i përmendur në dëftesë. Vlera e këtij kolaterali nuk mund të jetë më e vogël se detyrimi kryesor, interesat dhe kostot e tjera të financimit. Nëse produkti nuk arrin cilësinë ose sasinë e nevojshme për të shlyer borxhin, fermeri detyrohet ta zëvendësojë me një kolateral tjetër me të njëjtën vlerë dhe karakteristika.

Projektligji shkon edhe më tej në mbrojtjen e kreditorit. Në rast se fermeri nuk arrin të zëvendësojë produktin që mungon, atëherë automatikisht si kolateral konsiderohen korrjet e sezonit pasues nga e njëjta tokë bujqësore, deri në shlyerjen e plotë të detyrimit. Nëse edhe kjo nuk mjafton, fermeri mund të përdorë një pasuri tjetër për të përmbushur detyrimin, por vetëm me pëlqimin e kreditorit.