IRGC thotë se kalimi i sigurt nëpër Hormuz do të sigurohet pasi SHBA pezulloi operacionin — Trump: “Nëse Irani nuk pranon, bombardimi fillon”

Kalimi i sigurt i anijeve tregtare nëpër Ngushticën e Hormuzit do të sigurohet ndërsa kërcënimet amerikane marrin fund dhe me procedura të reja në vend, deklaroi të mërkurën marina e Gardës Revolucionare Islamike të Iranit (IRGC), një ditë pasi Shtetet e Bashkuara njoftuan pezullimin e operacionit për të ndihmuar anijet e bllokuara të kalojnë nëpër ngushticë, siç njofton Al Jazeera. Në deklaratën e publikuar në rrjetin social X, forcat detare iraniane nuk specifikuan se cilat ishin procedurat e reja, por falënderuan pronarët dhe kapitenët e anijeve që, sipas saj, kanë respektuar rregulloret iraniane gjatë kalimit nëpër ngushticë.

Lëvizja vjen një ditë pasi presidenti amerikan Donald Trump ndaloi përkohësisht operacionin ushtarak “Project Freedom” për shoqërimin e anijeve të bllokuara jashtë ngushticës. Trump tha të martën se po e pezullonte operacionin për një periudhë të shkurtër, duke cituar “progresin e madh” drejt një marrëveshjeje gjithëpërfshirëse me Iranin, dhe shtoi se vendimi kishte ardhur me kërkesë të ndërmjetësit Pakistan. Bllokada detare amerikane e Hormuzit, megjithatë, mbetet në fuqi. Të mërkurën, në një postim në Truth Social, Trump tha se lufta mund të përfundojë nëse “Irani pranon të japë atë që është dakordësuar” — një supozim, sipas tij, ndoshta “shumë i madh”. “Nëse nuk pranojnë, bombardimi fillon, dhe do të jetë, për fat të keq, në një nivel dhe intensitet shumë më të madh se më parë,” shkroi ai.

Kryeministri i Pakistanit, Shehbaz Sharif, i cili ndërmjetëson midis Teheranit dhe Uashingtonit, tha se ishte “mirënjohës” për vendimin e Trump për ta pezulluar operacionin, duke shtuar se pauza “do të kontribuojë shumë në avancimin e paqes, stabilitetit dhe pajtimit rajonal gjatë kësaj periudhe të ndjeshme”. Zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme të Iranit tha se Teherani po shqyrtonte propozimin amerikan dhe do t’ia përcillte qëndrimin e tij Pakistanit, raportoi agjencia iraniane e lajmeve ISNA.

Por situata në ngushticë mbetet e rrezikshme. Grupi francez i transportit detar CMA CGM njoftoi të mërkurën se një nga anijet e tij, “San Antonio”, ishte sulmuar ndërsa po kalonte nëpër Ngushticën e Hormuzit, duke lënë të plagosur mes ekuipazhit dhe dëmtime në anije. Sipas kompanisë, incidenti ndodhi një ditë më parë; anëtarët e plagosur të ekuipazhit janë evakuar dhe kanë marrë kujdes mjekësor. Qeveria franceze tha se Franca nuk ishte në mënyrë specifike objektiv i sulmit. Sipas Al Jazeera-s, operacioni amerikan “Project Freedom” nuk arriti asnjë rifillim domethënës të trafikut nëpër ngushticë, ndërsa provokoi një valë të re sulmesh iraniane ndaj anijeve në ngushticë dhe objektivave në vendet fqinje.

Irani nisi bllokimin e ngushticës pasi SHBA-ja dhe Izraeli nisën luftën më 28 shkurt, me forcat iraniane që sulmuan një numër anijesh, vendosën mina detare dhe vendosën tarifa për kalimin e sigurt nëpër kanalin e ngushtë. Të martën, Teherani krijoi edhe një organ të ri, “Autoritetin e Ngushticës së Gjirit Persik”, për të rregulluar dhe organizuar kalimin e anijeve, qofshin ushtarake apo tregtare — një hap që, sipas Al Jazeera-s, synon të ndryshojë përgjithmonë statusin e ngushticës. Ndërkohë, ndërprerja e zgjatur e trafikut po gërryen ekonomitë e shteteve të Gjirit: sipas bankës Goldman Sachs, shtetet e Këshillit të Bashkëpunimit të Gjirit po humbasin afërsisht 700 milionë dollarë në ditë nga pamundësia për të transportuar naftën.