FOKUS – Histori në aviacion, avioni pa pilot fluturon nga njëri bregdet i SHBA-së në tjetrin

– Kompania amerikane Joby Aviation ka shënuar një hap të ri në historinë e aviacionit, pasi një avion i saj, i kontrolluar tërësisht nga teknologjia autonome e zhvilluar nga kompania, ka përfunduar fluturimin e parë autonom nga bregdeti në bregdet në Shtetet e Bashkuara, shkruan focus.it.

Avioni përshkoi rreth 5 150 kilometra, nga Kalifornia drejt Karolinës së Veriut, pa pasur nevojë për ndërhyrje njerëzore në komandat e fluturimit. Udhëtimi përfundoi pranë Outer Banks, në një zonë shumë pranë Kitty Hawk, ku në vitin 1903 vëllezërit Wright realizuan fluturimin e parë të suksesshëm të një avioni me motor.

Protagonist i këtij testi ishte një Cessna Caravan i modifikuar, i aftë të kryejë në mënyrë autonome lëvizjen në pistë, ngritjen, fluturimin dhe uljen. Avioni monitorohej nga distanca nga selia e Joby Aviation në Kaliforni dhe nga baza ajrore Shaw në Karolinën e Jugut.

Në bord ndodhej edhe një pilot për raste emergjente, por gjatë gjithë udhëtimit nuk pati nevojë për ndërhyrjen e tij.

Testi, i zhvilluar në kuadër të programit “Electric Skies 2026”, përfshiu disa ndalesa, ndërsa sistemi autonom duhej të përballej me kushte dhe hapësira ajrore të ndryshme.

Në Phoenix Deer Valley, një nga aeroportet më të ngarkuara të aviacionit të përgjithshëm në SHBA, avioni arriti të operojë pa pasur njohuri paraprake për aeroportin dhe të rillogarisë në kohë reale itinerarin për të shmangur stuhitë dhe kushtet e këqija atmosferike.

Rruga nisi nga Concord, Kaliforni, dhe vijoi përmes Phoenix, Arizona, Fort Worth, Teksas, bazës ajrore Shaw në Karolinën e Jugut, deri në Outer Banks të Karolinës së Veriut.

Pas mbërritjes, avioni, i identifikuar si J208, kreu një fluturim pranë monumentit të Kitty Hawk, në nderim të vëllezërve Orville dhe Wilbur Wright.

Sipas kompanisë, teknologjia autonome mund të përdoret në të ardhmen për transportin e mallrave, furnizimet mjekësore, operacionet e emergjencës, ndihmën në raste fatkeqësish dhe logjistikën ushtarake.

Joby Aviation thotë se teknologjia është testuar tashmë në më shumë se 400 fluturime dhe 800 orë fluturimi autonom, si në hapësira ajrore të kontrolluara, ashtu edhe në ato të pakontrolluara.

Sistemi është përdorur gjithashtu në disa stërvitje ushtarake amerikane. Pas përfundimit të udhëtimit drejt lindjes, J208 pritet të nisë rrugën e kthimit drejt perëndimit, me ndalesa të planifikuara në Raleigh, Fredericksburg/Washington DC, Louisville, Wichita, Oklahoma City dhe Salt Lake City.