Ish-ambasadorja belge: Vuçiç i tërhoqi forcat nga Parku Pionirski natën e zgjedhjeve nën presionin e BE-së

Ish-ambasadorja e Belgjikës në Beograd, Denis de Hauer, ka deklaruar se presidenti serb Aleksandar Vuçiç i tërhoqi forcat e sigurisë — ushtarët dhe policinë — nga Parku Pionirski në natën e zgjedhjeve, falë presionit të Bashkimit Evropian, siç raporton agjencia Beta në shkrimin e publikuar nga Autonomija. De Hauer, ambasadore e Belgjikës në Serbi nga viti 2006 deri në vitin 2011, e bëri këtë deklaratë në një intervistë për televizionin Insajder.

Sipas saj, BE-ja “bëri presion mbi të që të mos niste diçka që mund të përfundonte në luftë civile”, çka tregon, sipas saj, se Brukseli e ndjek shumë me kujdes situatën në Serbi. Ajo theksoi se BE-ja nuk ishte thjesht vëzhguese para dhe gjatë zgjedhjeve të 25 tetorit: vendosja e shumë pjesëtarëve të forcave të sigurisë rreth Presidencës dhe Komisionit Republikan të Zgjedhjeve e kishte rritur frikën nga përplasjet.

De Hauer tha se BE-ja e ndiqte situatën “edhe para vetë rënies së regjimit të Vuçiçit” dhe është e gatshme ta ndihmojë popullin serb. Sipas saj, tani ka rëndësi që gjërat në Serbi të vihen në vendin e duhur, të ruhet funksionimi i ekonomisë dhe një situatë e qëndrueshme politike; nuk është kohë për hakmarrje apo shlyerje hesapesh me kundërshtarët politikë, por për reformimin e institucioneve.

Ajo përgëzoi pjesëtarët e lëvizjes studentore për guximin dhe popullin serb që i mbështeti për qëndrueshmërinë, duke thënë se kjo tregon se demokracia në Serbi është ende gjallë. Por ajo pranoi gjithashtu se BE-ja për kohë të gjatë i dha përparësi stabilitetit të Ballkanit Perëndimor ndaj problemeve të institucioneve serbe dhe shpesh mbylli sytë. Lidhjet e SNS-së me Partinë Popullore Evropiane (EPP), sipas saj, e mbronin Vuçiçin, i cili manipuloi popullin serb dhe Unionin; kur presioni rritej, ai lejonte vetëm reforma minimale ligjore — derisa në fund BE-ja nuk ia lëshoi më pe dhe i ndali Serbisë një pjesë të mbështetjes financiare.

Një nga arsyet kryesore pse BE-ja mbyllte sytë, sipas De Hauer, ishte se Vuçiç paraqitej gjithmonë si i vetmi që mund të arrinte një marrëveshje detyruese me Kosovën — dhe nuk e zgjidhi atë çështje. Ajo theksoi se nuk është e vërtetë që BE-ja kërkon nga Serbia ta njohë Kosovën, sepse vetë Unioni nuk ka qëndrim të unifikuar: pesë vende anëtare ende nuk e njohin pavarësinë e Kosovës. Arsye tjetër, sipas saj, ishte frika e BE-së se, po ta lëshonte Serbinë, do ta shtynte atë në përqafimin e Kinës dhe Rusisë. Sipas saj, BE-ja ka bërë shumë më tepër për popullin serb sesa Kina e Rusia dhe mbetet investitori më i madh, donatori më i madh i ndihmës financiare dhe partneri më i madh ekonomik i Serbisë, por popullariteti i BE-së në Serbi ka rënë vazhdimisht, sepse qytetarët nuk e dinin këtë.