Pas heqjes së sanksioneve nga SHBA-ja, a është “rikthyer” vërtet Sali Berisha?

Nga: Fjori Sinoruka

Lideri 81-vjeçar i opozitës, një figurë e pandarë e jetës politike shqiptare për më shumë se tre dekada, nuk ishte larguar kurrë. Por tani ai kishte arsye të pretendonte një fillim të ri.

Rreth një vit e gjysmë pasi Berisha njoftoi se do t’i drejtohej Donald Trump, Shtetet e Bashkuara këtë muaj hoqën sanksionet e vendosura ndaj tij në vitin 2021 nga paraardhësi i Trump-it, Joe Biden, për akuza korrupsioni.

Shpallja e Berishës non grata kishte çuar në përjashtimin e tij nga grupi parlamentar i partisë opozitare, Partia Demokratike, partia që ai vetë e kishte themeluar, duke shkaktuar një përplasje të ashpër për lidershipin mes tij dhe Lulzim Bashës. Një vendim gjykate i dha Berishës drejtimin e partisë në vitin 2024, por kjo nuk ndikoi shumë në përmirësimin e shanseve elektorale të partisë kundër Socialistëve të kryeministrit Edi Rama, në pushtet që nga viti 2013.

Berisha u duartrokit në parlament pas lajmit për ndryshimin e qëndrimit të SHBA-së ndaj sanksioneve, të cilat deputeti demokrat dhe mbështetësi i Berishës Belind Këlliçi tha se kishin “rënduar për vite” mbi partinë.

Sipas tij, ky ishte një zhvillim pozitiv, duke pasur parasysh se sa shumë kishte ndikuar “perceptimin publik të partisë” për shkak të “propagandës intensive mediatike”.

Megjithatë, analistët politikë thanë se do të duhej më shumë se një “lehtësim nga sanksionet”  nga ana e Trump-it për të ringjallur perspektivat e Partisë Demokratike për rikthimin në pushtet.

Për shumë shqiptarë, Berisha mbetet një barrë, gjë që u dëshmua edhe në thirrjet kundër tij gjatë protestave masive të dy javëve të fundit, të shkaktuara nga një projekt për ndërtimin e një resorti turistik i lidhur me Trump dhe i promovuar nga Rama.

Berisha gjithashtu mbetet në proces gjyqësor në Shqipëri.

“Në aspektin ligjor, ai vazhdon të jetë nën hetim nga SPAK dhe nuk ka ndryshim në këtë status, ndërsa sa i përket protestave qytetare, ai është një objekt kritikash po aq sa edhe Rama,” tha Rigels Xhemollari nga Qëndresa Qytetare, një OJQ në Tiranë.

“Pra edhe në perceptimin publik, ky lehtësim i sanksioneve nuk i solli asnjë kredibilitet politik.”

Berisha shihet si pjesë e një klase të vjetër të padëshiruar

Protestat e vazhdueshme në Shqipëri u nxitën nga një përplasje e tipit “Davidi kundër Goliathit” mbi sundimin e ligjit në një segment të vogël, kryesisht të paprekur të bregdetit shqiptar, ku autoritetet akuzohen se kanë anashkaluar ligjin për të favorizuar një zhvillim luksoz turistik të lidhur me dhëndrin e Donald Trump, Jared Kushner.

Edhe pse kjo mund të ketë qenë shkëndija, ajo që po i shtyn qytetarët e zakonshëm të protestojnë çdo ditë janë pakënaqësi që ekzistojnë prej kohësh: dështimi i shtetit për të luftuar korrupsionin, për të garantuar barazi para ligjit dhe lirinë e medias.

Për këtë ata fajësojnë si Edi Ramën ashtu edhe Sali Berishën, i cili ka qenë më parë kryeministër dhe gjithashtu presidenti i parë i zgjedhur në mënyrë demokratike në vend në vitet 1992–1997. Presidenca e tij përfundoi në trazira, pas kolapsit të skemave piramidale mashtruese dhe grabitjes së depove të armëve të ushtrisë.

Një nga sloganet kryesore të protestave është: “Rama në burg, Berisha në burg”.

Natyrisht, Uashingtoni nuk i dëgjoi këto thirrje.

Më 12 qershor, Departamenti Amerikan i Shtetit tha se kishte bërë “përjashtime për disa përcaktime non grata sipas seksionit 7031(c), të vendosura nga administrata e mëparshme, sepse dhënia e këtyre përjashtimeve i shërben një interesi të rëndësishëm kombëtar”. Berisha, bashkëshortja dhe dy fëmijët e tij ishin mes tyre.

Administrata Biden e kishte shpallur Berishën persona non grata për “përfshirje në akte korruptive”, një goditje e madhe për deputetin e atëhershëm të opozitës, duke pasur parasysh respektin e madh që shumë shqiptarë kanë për SHBA-në, aleatin e NATO-s dhe shpëtimtarin e shqiptarëve të Kosovës në vitin 1999.

Berisha i kishte varur shpresat e tij te Donald Trump, duke e quajtur kthimin e tij në presidencë në janar 2025 një “mrekulli”. Ai punësoi menjëherë këshilltarin elektoral të Trump-it, Chris LaCivita, për të udhëhequr fushatën e partisë së tij në zgjedhjet e majit 2025, të cilat sërish u fituan nga socialistët e Ramës. Ai madje paditi ish-Sekretarin Amerikan të Shtetit Antony Blinken për shpifje.

Berisha ende është nën sanksione nga Mbretëria e Bashkuar dhe ende po gjykohet në Shqipëri për akuza korrupsioni.

Analisti dhe gazetari shqiptar Enton Abilekaj tha se zemërimi i protestuesve është drejtuar kundër “të gjithë klasës politike” që qëndron pas një “tranzicioni të pafund” që nga rënia e komunizmit.

Ata duan, tha ai, “largimin e të dyve” – të Ramës dhe të Berishës”.