Samiti i EBU-së në Podgoricë: shërbimet publike të dhjetë vendeve për dixhitalizimin e arkivave televizive

PODGORICË – Përfaqësuesit e arkivave të shërbimeve publike nga dhjetë vende evropiane mblidhen sot në Podgoricë në Samitin për Dixhitalizimin e Arkivave, të organizuar nga RTCG nën patronazhin e Bashkimit Evropian të Transmetuesve (EBU). Gjatë dy ditëve, ekspertët do të shkëmbejnë përvojat rreth një prej sfidave më të mëdha të shërbimeve publike — si të ruhen, dixhitalizohen dhe bëhen të arritshëm arkivat e mëdha televizive në kohën kur teknologjitë mbi të cilat u krijuan po i përkasin me shpejtësi historisë.

RTCG hyn në këtë bisedë me përvojë serioze. Procesi i dixhitalizimit të arkivës së saj zgjat prej vitesh — vetëm shirita filmash deri më tani janë dixhitalizuar rreth 4.500. Pjesë e madhe e punës ka përfunduar edhe në formatet më të vjetra video. Në bashkëpunim me kompaninë Video Prizma nga Zagrebi, rreth 1.700 përmbajtje audiovizuale nga shiritat një dhe dy inç dhe ¾ inç, kryesisht të krijuara gjatë viteve tetëdhjetë dhe nëntëdhjetë, janë transferuar në format dixhital.

Pjesë e veçantë e procesit lidhet me filmin 16-milimetër. Me pajisjet e kompanisë daneze Fast Forward, një ekip prej shtatë punonjësish të RTCG-së përgatit dhe dixhitalizon materialin filmik — vetëm në gjysmën e parë të këtij viti janë përpunuar 1.739 shirita me përmbajtje programore nga vitet shtatëdhjetë dhe tetëdhjetë. Paralelisht me vetë dixhitalizimin, që nga qershori 2024 në RTCG funksionon sistemi i katalogizimit, me të cilin, para përpunimit, evidentohen mbajtës të ndryshëm të materialeve audio dhe video, bashkë me metadatat e nevojshme dhe pamjet e medias fizike. Pjesë e shiritave të filmit restaurohen dhe ruhen edhe në bashkëpunim me Kinotekën e Malit të Zi.

Por puna nuk është as afër përfundimit. Faza e ardhshme e madhe do të përfshijë BETA SP/SX — formatin më të shumtë në arkivën e RTCG-së, me mbi 15.000 shirita. Vijojnë edhe DVCPRO, VHS, shiritat audio, vinili dhe formate të tjera, me futje dhe kontroll të automatizuar të materialit. Pikërisht përvojat e ndryshme me procese të tilla do të jenë tema e bisedës në Podgoricë — nga teknologjia dhe organizimi i punës deri te çështja se si arkivat e vjetra të bëhen të arritshme për televizionet bashkëkohore dhe publikun e tyre.

Burimi: RTCG