Të kurorëzosh qiellin: zbulohet arti i harruar i kulmeve të Rilindjes në kështjellën e Écouen-it

Në Château d’Écouen, pak kilometra në veri të Parisit, Muzeu Kombëtar i Rilindjes Franceze (Musée national de la Renaissance) hapi më 18 shtator 2026 ekspozitën «Couronner le ciel, épis de faîtage et décors de toiture de la Renaissance française», e përkthyer si «Të kurorëzosh qiellin», e cila do të qëndrojë e hapur deri më 11 janar 2027. Ekspozita i kushtohet një arti pak të njohur të Rilindjes: zbukurimeve të çative — «épis de faîtage» (maja kulmesh apo këmbeze), erëmatës (girouette), vazo, sirena, zogj, figura fëmijësh, ushtarë, muzikantë e përbindësha — të punuara në plumb, në qeramikë me glazura shumëngjyrëshe ose në hekur të farkëtuar.

Zbulimet që qëndrojnë në themel të kësaj ekspozite dolën gjatë restaurimit të fasadave të oborrit të kështjellës, të nisur në shtator 2023. Heqja e disa majave të kulmeve bëri që të rishikohej plotësisht datimi i tyre. Figurat mbresëlënëse të luftëtarëve që kurorëzojnë majat e kështjellës rezultuan të jenë vetëm të fundit të shekullit XIX — dhe jo të Rilindjes, siç mendohej deri tani — ndërsa vazot e bukura dhe figurat e fëmijëve janë shumë më të vjetra dhe mund të datojnë që në kohën e ndërtimit të kështjellës, në shekullin XVI.

Ekspozita është ndërtuar në tri seksione. I pari, «E vërteta dhe e rreme në kështjellën e Écouen-it», ndan origjinalet e Rilindjes nga shtesat e shekullit XIX. I dyti, «Çati e shquar», zbulon teknikat e mjeshtrave: plumbin e derdhur ose të rrahur, hekurin e farkëtuar dhe qeramikën e glazuruar. I treti, «Muzikantë, përbindësha dhe të tjerë», i kushtohet lirisë krijuese të artizanëve — si pelikani i katedrales së Bourges-it, simbol i sakrificës së Krishtit, që shfaqet mes dekorimeve.

Kuratorët e ekspozitës janë Thierry Crépin Leblond, drejtori i muzeut, dhe Guillaume Fonkenell, konservator i trashëgimisë. Vepra që zakonisht qëndrojnë larg nga shikimi, në majat e kulmeve, shfaqen tani «në lartësinë e syrit», në kuadër të programit të Ditëve Europiane të Trashëgimisë (19–20 shtator 2026), gjatë të cilave hyrja në muze është falas.

Burimi: Musée national de la Renaissance / Sortir à Paris