Huthi-t e mbështetur nga Irani marrin kontrollin e Bab al-Mandebit, ngushticës kyçe të Detit të Kuq

Militantët Huthi të mbështetur nga Irani morën të premten një ishull strategjik në ngushticën Bab al-Mandeb dhe një qytet përgjatë bregut të Jemenit, duke fituar kontrollin efektiv mbi një nga korridoret më të rëndësishme të transportit detar në botë pas një ofensive të shpejtë. Sipas zyrtarëve sauditë dhe jemenas, cituar nga The Wall Street Journal, Huthi-t morën ishullin vullkanik Perim, i cili e ndan ngushticën në dy kanale transporti, si dhe qytetin jemenas Dhubab, që ndodhet drejtpërdrejt mbi ngushticë.

Fitoret e Huthi-ve vijnë pas një serie përparimesh të shpejta: militantët morën të enjten qytetin-port strategjik Mokha dhe po shtyhen përgjatë pjesëve të tjera të bregut jemenas të Detit të Kuq. Përparimi i tyre kërcënon më tej eksportet saudite të naftës, në një kohë kur Irani po kufizon dërgesat përmes Ngushticës së Hormuzit në anën tjetër të Gadishullit Arabik. Riadi mbështetet prej kohësh në dërgimin e naftës përmes vendit drejt porteve të Detit të Kuq për të anashkaluar Hormuzin, por sulmet e përshkallëzuara të Huthi-ve po e vënë këtë rrugë alternative nën presion në rritje.

“Përparimi i bërë nga Huthi-t ngre rrezikun e një ndërprerjeje më të madhe të eksporteve saudite të naftës,” tha Hamad Hussain, ekonomist në Capital Economics. “Huthi-t tani duken në një pozicion më të mirë për të goditur cisternat e naftës dhe për të shkaktuar më shumë dëme në infrastrukturën energjetike në tokë.”

Princi i Kurorës saudit Mohammed bin Salman i kërkoi Presidentit Donald Trump ndihmë ushtarake, por presidenti u përgjigj se Shtetet e Bashkuara do të ndihmonin me gjithçka përveç sulmeve, sipas burimeve të afërta me çështjen. Admirali Brad Cooper, i cili drejton Komandën Qendrore të SHBA-së përgjegjëse për Lindjen e Mesme, ndodhej në Arabinë Saudite për të treguar mbështetje, ndërsa dhjetëra këshilltarë ushtarakë amerikanë po ndihmojnë me luftën, me mbështetje teknike dhe informacioni nga SHBA-ja.

Veçmas, Ministria saudite e Energjisë tha se tubacioni East-West u godit disa herë të enjten në sulme që shkaktuan një numër të plagosurish dhe e detyruan mbretërinë ta mbyllte. Tubacioni kritik bart naftë nga zona prodhuese saudite në Gjirin Persik drejt Yanbu-së në Detin e Kuq, duke anashkaluar bllokadën në Hormuz. Satelitët e NASA-s që gjurmojnë zjarret zbuluan flakë të mundshme gjatë natës përgjatë tubacionit në jug të Medinës. Industria saudite e naftës ishte tashmë në vështirësi: prodhimi i naftës bruto ra në 6 milionë fuçi në ditë në gusht, niveli më i ulët në më shumë se tre dekada, sipas Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë.

Huthi-t, pjesë e rrjetit iranian të milicive aleate në Lindjen e Mesme, kishin qëndruar kryesisht jashtë luftës aktuale SHBA–Iran deri në korrik, kur një marrëveshje paraprake midis Uashingtonit dhe Teheranit dhe një armëpushim i gjatë në Jemen filluan të shkërmoqeshin. Grupi më pas shpalli një bllokadë detare ndaj Arabisë Saudite dhe filloi sulmet ndaj anijeve saudite në Detin e Kuq.

Ndërkohë, ministrat e jashtëm të shteteve arabe të Gjirit, përfshirë Arabinë Saudite, po peshonin një takim me ministrin e jashtëm iranian javën e ardhshme në Oman — të parin që nga fillimi i luftës në shkurt — për të diskutuar të ardhmen e Ngushticës së Hormuzit. Shtetet e Gjirit besojnë se një marrëveshje e përkohshme mund të arrihet me Teheranin për të lehtësuar tensionet mbi rrugën ujore strategjike dhe për të lejuar anijet të kalojnë lirisht.

Burimi: The Wall Street Journal