LDP: Raporti i EPI-t konfirmon paralajmërimet tona — drejtësia në prag kolapsi nga presionet politike

Partia Liberaldemokrate (LDP) e Maqedonisë së Veriut ka reaguar sot ashpër ndaj gjendjes në sistemin e drejtësisë, pasi raporti i 11-të në hije për Kapitullin 23 i Institutit për Politikë Europiane (EPI) në Shkup është, siç njofton Skopje1, një “konfirmim i ashpër” i paralajmërimeve që partia ka bërë prej muajsh: sistemi gjyqësor është çuar në prag të kolapsit funksional për shkak të presioneve sistematike politike, neglizhencës institucionale dhe financimit kronikisht të pamjaftueshëm.

Sipas raportit të EPI-t, i cili mbulon periudhën tetor 2025 – qershor 2026, më shumë se gjysma e gjykatave në vend nuk arrijnë t’i zgjidhin çështjet në kohë, ndërsa shteti refuzon të ndajë fondet e parashikuara me ligj. Siç raporton Skopje1, pushteti gjyqësor mori vitin e kaluar vetëm 0,26% të PBB-së në vend të 0,8% të detyrueshme me ligj, ndërsa buxheti i Prokurorisë Publike u zvogëlua në vetëm 0,2% të buxhetit shtetëror. Të dhënat e raportit zyrtar të Këshillit Gjyqësor për vitin 2025 tregojnë se 18 nga 34 gjykatat e vendit nuk ishin në kohë me çështjet — mes tyre Gjykata Supreme, Gjykata Administrative dhe dy gjykata apeli — dhe në fund të vitit mbetën të pazgjidhura gjithsej 134.610 çështje gjyqësore.

Mungesa kronike e kuadrove po e shtyn sistemin drejt kolapsit operativ, thekson LDP. Pas një bllokade dyvjeçare dhe mungesës së fondeve nga Ministria e Financave, në dhjetor 2025 u anulua konkursi për pranimin e 130 kandidatëve në Akademinë për gjyqtarë dhe prokurorë publikë; administrata gjyqësore nuk mori gjatë gjithë vitit pëlqim për asnjë punësim apo avancim të ri; rrjeti i prokurorive punon me gati një të tretën e kuadrit të nevojshëm, ndërsa prokuroritë themelore në Resnjë dhe Kriva Pallankë funksionuan gjatë gjithë vitit 2025 pa asnjë prokuror publik të vetëm. Raporti regjistron gjithashtu punësime të bllokuara dhe presione të pushtetit ekzekutiv ndaj prokurorëve.

LDP akuzon drejtpërdrejt pushtetin ekzekutiv për ushtrimin e presionit ndaj Prokurorisë Publike përmes deklaratave dhe reagimeve publike të zyrtarëve të lartë qeveritarë lidhur me hetime dhe procese gjyqësore konkrete. Sipas raportimit të Skopje1, kryetarja e LDP-së, Monika Zajkova, deklaroi se për pushtetin ka para për funksione e poste, por nuk ka para për drejtësi. Partia kërkon sigurimin urgjent të fondeve të parashikuara me ligj për drejtësinë, zhbllokimin e procesit të pranimit të gjyqtarëve dhe prokurorëve të rinj, ndërprerjen e presioneve politike ndaj prokurorisë, mbrojtjen e plotë të pavarësisë së saj, si dhe rishikimin e ndryshimeve të dëmshme në legjislacionin penal.