Mauritshuis kthen te trashëgimtarët e tregtarit hebre të artit pikturën e Van Goyen-it (1651) të grabitur nga nazistët

Muzeu Mauritshuis në Hagë ka vendosur t’i kthejë trashëgimtarëve të tregtarit hebre të artit Jacques Goudstikker pikturën “Fishermen by the Lakeshore” (1651) të mjeshtrit holandez të shekullit të XVII-të, Jan van Goyen. Vendimi u mor pasi hulumtime të reja të origjinës konfirmuan se vepra u grabit nga nazistët gjatë Luftës së Dytë Botërore.

Mauritshuis e bleu pikturën në vitin 1967 për 58,000 gulden — rreth 6,000 stërlina të asaj kohe — me mirëbesim, pa e ditur historinë e errët që fshihte. Sipas dokumenteve, Jacques Goudstikker, një nga tregtarët më të njohur të artit në Europë, vdiq në vitin 1940 gjatë ikjes me anije drejt Anglisë. Galeria e tij me 1,113 vepra arti u sekuestrua pa pëlqimin e vejushës së tij, dhe pikturat u transportuan në Gjermani, ku një pjesë e madhe përfundoi në koleksionin e zyrtarit nazist Hermann Göring.

Ministrja holandeze e Kulturës, Rianne Letschert, pranoi këshillën formale të Komitetit Holandez të Restitucionit, duke urdhëruar kthimin e pikturës te Marei von Saher, vejushja e djalit të vetëm të Goudstikker, Eduard. Këshilla pasqyron ndryshimin e politikës holandeze të restitucionit pas raportit të vitit 2020, i cili kërkoi më shumë “humanitet, transparencë dhe vullnet të mirë” në trajtimin e pretendimeve të këtij lloji. Dy dekada më parë, kthimi i 202 veprave trashëgimtarëve të Goudstikker kishte shkaktuar debate dhe kritika publike në Holandë.

“E blëmë pikturën në vitet ’60 me mirëbesim dhe sigurisht që na vjen keq që duhet t’i themi lamtumirë. Por ajo nuk na përket: doli nga koleksioni i Goudstikker në mënyrë të padrejtë,” deklaroi Judith Niessen, shefe e koleksionit dhe hulumtimit në Mauritshuis.

Burimi: The Art Newspaper