SHBA dhe Danimarka arrijnë marrëveshje për sigurinë e Groenlandës

Shtetet e Bashkuara dhe Danimarka kanë arritur një marrëveshje për sigurinë e Groenlandës, pas muajsh tensionesh të shkaktuara nga kërcënimet e presidentit amerikan Donald Trump për marrjen e territorit arktik.

Trump deklaroi se marrëveshja i jep Shteteve të Bashkuara “kontroll të përhershëm mbi sigurinë dhe të gjitha nevojat e tjera” të Groenlandës, ndërsa sipas tij asnjë kundërshtar i SHBA-së nuk do të mund të mbajë prani ushtarake apo të kryejë investime të ndjeshme në ishull pa miratimin e shprehur të Uashingtonit.

Kryeministrja daneze Mette Frederiksen konfirmoi marrëveshjen, duke deklaruar se ajo forcon sigurinë e përbashkët në Arktik dhe Atlantikun e Veriut, ndërsa njëkohësisht njeh sovranitetin dhe integritetin territorial të Mbretërisë së Danimarkës, si dhe të drejtën e popullit të Groenlandës për vetëvendosje.

Marrëveshja pritet të nënshkruhet zyrtarisht në kuadër të Asamblesë së Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara javën e ardhshme dhe do t’i nënshtrohet procedurave parlamentare për hyrjen në fuqi.

Kryetari i qeverisë së Groenlandës, Jens-Frederik Nielsen, e përshëndeti marrëveshjen, duke thënë se ajo synon të garantojë dhe forcojë sigurinë e Groenlandës, Danimarkës dhe SHBA-së, ndërsa njeh interesat e Groenlandës dhe të drejtën e saj për të marrë pjesë në bashkëpunimin ndërkombëtar.

Teksti i plotë i marrëveshjes nuk është publikuar ende, ndaj disa prej elementeve të deklaruara nga Trump nuk janë konfirmuar në detaje nga pala daneze. BBC raporton gjithashtu se marrëveshja duket se lidhet me zgjerimin e pranisë ushtarake amerikane në Groenlandë, ndërsa SHBA-ja tashmë ka bazën Pituffik në veriperëndim të ishullit.

Marrëveshja vjen pas një periudhe të gjatë tensioni, gjatë së cilës Trump kishte deklaruar se SHBA-ja duhet të kontrollojë Groenlandën për arsye të sigurisë kombëtare, pozicionit të saj strategjik në Arktik dhe pasurive minerare.