Gjyqtarët skeptikë ndaj pronarëve të tokave në çështjen e gazsjellësit në Dakotën e Veriut

Një grup pronarësh tokash në veriperëndim të Dakotës së Veriut i kërkuan të hënën Gjykatës Supreme të SHBA-së të vendosë se duhet të rimbursohen për kostot ligjore në mosmarrëveshjen me një kompani gazsjellësi, siç njofton North Dakota Monitor.

WBI Energy përdori shpronësimin federal (eminent domain) për të marrë pjesë të pronave të tyre në McKenzie County në vitin 2018. Pronarët u rimbursuan për vlerën e tokës me një marrëveshje konfidenciale në vitin 2021, por jo për tarifat e avokatëve.

Pronarët — përfshirë Leonard dhe Denae Hoffmann, Randall Stevenson dhe Rocky Prestangen — thonë se WBI duhet t’i kompensojë sipas ligjit të Dakotës së Veriut. WBI thotë se, meqë përdori një fuqi federale, ligji shtetëror nuk zbatohet.

Gjykata e Apelit (Qarku i 8-të, mars 2025) i dha të drejtë WBI-t, duke përmbysur një gjyqtar federal që kishte urdhëruar rreth 380.000 dollarë për pronarët. Gjykata Supreme dëgjoi argumentet të hënën në mëngjes. Mosmarrëveshja buron nga Akti i Gazit Natyror (amendamenti i vitit 1947): akti u jep kompanive të drejtën të marrin tokë për infrastrukturë gazi me kompensim të drejtë, por nuk thotë asgjë nëse kostot ligjore përfshihen.

Avokati i pronarëve, Bob McNamara (Institute for Justice), tha: “Heshtja nënkuptonte ligjin shtetëror atëherë, heshtja nënkupton ligjin shtetëror sot”. Disa gjyqtarë u shfaqën skeptikë dhe pyetën pse WBI nuk do të ndiqte standardet federale, sipas të cilave tarifat e avokatëve nuk paguhen. Gjyqtarja Ketanji Brown Jackson pyeti pse Kongresi do t’ua linte ligjeve shtetërore, nëse qëllimi i aktit ishte ta bënte më të lehtë ndërtimin e gazsjellësve ndërshtetërorë: “Ai synonte të largohej nga ndërhyrja e shteteve në zhvillimin e gazsjellësve”. McNamara tha se deri në këtë çështje gjykatat federale u kanë dhënë të drejtë pronarëve dhe kjo nuk i ka ndaluar gazsjellësit të ndërtohen.

Avokati i WBI-t, Paul Hughes, tha se nëse Kongresi do të donte ligjet shtetërore të kompensimit, do ta kishte thënë shprehimisht: “Shtetet nuk mund të qeverisin autoritetin federal të shpronësimit”. Ndihmësja e Prokurorit të Përgjithshëm, Zoe Jacoby, tha se qeveria federale pajtohet me WBI-n dhe se zhvilluesit privatë të gazsjellësve duhet të përmbushin vetëm standardet federale, edhe nëse ligjet shtetërore do të paguanin më shumë.

Gjykata ende nuk ka marrë vendim. Dakota e Veriut dhe 11 shtete të tjera — Alabama, Arkansas, Florida, Idaho, Indiana, Louisiana, Nebraska, South Carolina, South Dakota, Tennessee dhe Texas — mbështetën pronarët me një dokument miqësor (amicus).