Mark Zuckerberg kishte në plan zëvendësimin e stafit të Meta-s me IA, ja si dështoi

Dokumentet e brendshme tregojnë se Meta shqyrtoi mundësinë e reduktimit të ndjeshëm të madhësisë së shumë ekipeve, deri në 60%, në kuadër të një plani për ta transformuar kompaninë në një organizatë të orientuar nga inteligjenca artificiale, shkruan Reuters.

Plani, i koduar “Project OT”, synonte që një pjesë të madhe të punës së përditshme të kryer nga mijëra punonjës njerëzorë ta merrnin përsipër sistemet e inteligjencës artificiale. Punonjësit virtualë do të mbikëqyreshin nga ekipe më të vogla njerëzish, të përqendruara te talenti dhe aftësitë e specializuara.

Sipas dokumenteve të shqyrtuara nga Reuters dhe burimeve të njohura me projektin, drejtuesit e Meta-s shqyrtuan skenarë ku madhësia e disa ekipeve do të reduktohej deri në 60%. Disa punonjës do të zhvendoseshin në role të reja, ndërsa të tjerë do të humbnin vendet e punës.

Ristrukturimi ishte planifikuar të zhvillohej në dy faza: një valë e parë në maj dhe një tjetër në nëntor. Pushimet nga puna do të shoqëroheshin me mbylljen e pozicioneve vakante dhe largimin e punonjësve me performancë të dobët.

Megjithatë, vetëm disa orë para nisjes së valës së parë të pushimeve nga puna, Mark Zuckerberg ndryshoi kurs. Meta vijoi me shkurtimin e rreth 10% të fuqisë punëtore, por anuloi planifikimin për valën e dytë në nëntor.

Në atë periudhë, punonjësit e Meta-s kishin nisur një revoltë të hapur, pasi besonin se transformimi i kompanisë drejt inteligjencës artificiale synonte pjesërisht zëvendësimin e tyre. Të dhënat e brendshme sugjeronin gjithashtu se teknologjia e agjentëve të IA-së, e cila qëndronte në qendër të strategjisë, nuk po sillte rritjen e pritshme të produktivitetit.

Reuters raporton se kjo histori tregon për herë të parë shkallën e shkurtimeve që Meta po shqyrtonte, arsyet pas planit dhe mënyrën se si ai u përmbys brenda pak muajsh.

Meta konfirmoi ekzistencën e Project OT, duke e përshkruar si një projekt njëvjeçar që synonte uljen e kostove, ridizajnimin e strukturave të ekipeve dhe zhvendosjen e stafit drejt fushave të reja prioritare, përfshirë krijimin e të dhënave për trajnimin e modeleve të inteligjencës artificiale.

Kompania pranoi se plani parashikonte dy valë ristrukturimi dhe se disa prej skenarëve më drastikë përfshinin reduktimin e madhësisë së ekipeve deri në 60%. Megjithatë, Meta theksoi se nuk kishte planifikuar të pushonte nga puna 60% të të gjithë punonjësve.

“Si pjesë e ristrukturimit të kompanisë sonë në fillim të këtij viti, ne u kërkuam disa ekipeve të kryenin një ushtrim planifikimi skenarësh duke parë ndikimin e mundshëm të riorganizimeve, mbylljeve të roleve të hapura dhe shkurtimeve”, tha Meta.

Kompania shtoi se procesi rezultoi në zhvendosjen e mijëra punonjësve drejt punëve prioritare në ekipe të reja, por jo të gjithë skenarët e shqyrtuar u zbatuan.

Një kompani e ndërtuar rreth inteligjencës artificiale

Që nga publikimi i ChatGPT në fund të vitit 2022, drejtuesit e kompanive të Silicon Valley kanë parë te inteligjenca artificiale gjeneruese një teknologji që mund të ndryshojë rrënjësisht mënyrën e organizimit të punës.

Në Meta, vëmendja u përqendrua veçanërisht te agjentët e inteligjencës artificiale, sisteme që nuk kufizohen vetëm në dhënien e përgjigjeve, por mund të kryejnë në mënyrë autonome detyra si rezervime, blerje apo krijimin e aplikacioneve.

Drejtuesit e kompanisë nisën të studiojnë mënyrën se si startup-et e inteligjencës artificiale po organizonin strukturat e tyre dhe krijuan projekte pilot për të përcaktuar se çfarë do të nënkuptonte një kompani “e lindur në IA”.

Një prej këtyre projekteve u drejtua nga Ime Archibong, një prej drejtuesve me përvojë të gjatë në Meta. Ekipi i tij krijoi pesë grupe të vogla, secili me dy deri në tre inxhinierë dhe një projektues, të pajisur me mjete të inteligjencës artificiale.

Në vend të cikleve tradicionale gjashtëmujore të zhvillimit të produkteve, grupet do të punonin me prototipe të krijuara në cikle katërjavore.

Më vonë, një dokument i brendshëm i titulluar “AI-Native Playbook” propozoi një ndryshim edhe më të gjerë. Rolet tradicionale të projektuesve dhe inxhinierëve do të shkriheshin në një rol të përgjithshëm “ndërtuesi”, ndërsa shtresat e menaxhimit të mesëm do të reduktoheshin.

Deri në qershor, të paktën 11 njësi të Meta-s, përfshirë ekipe të inxhinierisë dhe kërkimit, kishin zbatuar struktura të tilla të vogla.

Në modelin tradicional, ekipet për zhvillimin e produkteve mund të kishin 10 deri në 20 persona, me role të specializuara. Në modelin e ri të orientuar nga IA-ja, ekipet mund të kishin vetëm 3 deri në 5 persona, me role më fleksibël.

Punonjësit ngrenë krye

Më 13 mars, Reuters raportoi se Meta po planifikonte shkurtime që mund të preknin 20% ose më shumë të fuqisë punëtore. Kompania më parë kishte shkurtuar rreth 25% të stafit gjatë fundit të vitit 2022 dhe fillimit të vitit 2023.

Raportimet për shkurtime të reja shkaktuan alarm te punonjësit. Brenda kompanisë, drejtuesit u përpoqën të minimizonin diskutimet për këtë çështje dhe u kërkuan menaxherëve t’u thonin ekipeve se rolet e tyre do të “evoluonin” si pasojë e inteligjencës artificiale.

Në prill, Reuters raportoi se Meta po përgatitej të shkurtonte rreth 10% të stafit më 20 maj dhe të shqyrtonte shkurtime të tjera më vonë gjatë vitit. Kompania më pas konfirmoi shkurtimin prej 10%.

Ndërkohë, disa inxhinierë u zhvendosën në një njësi të re të Inxhinierisë së Aplikuar të IA-së, e cila merrej me krijimin e të dhënave të trajnimit për modelet e inteligjencës artificiale.

Meta gjithashtu kishte nisur një program për gjurmimin e klikimeve të mausit dhe shtypjeve të tasteve të punonjësve amerikanë, me synimin për të mbledhur të dhëna që mund t’u mësonin agjentëve të IA-së mënyrën se si njerëzit ndërveprojnë me kompjuterët.

Kjo shkaktoi zemërim të mëtejshëm. Punonjësit nisën të postonin meme dhe fotografi ironike në rrjetin e brendshëm të kompanisë, ndërsa disa u përplasën publikisht me drejtuesit.

Morali i stafit ra ndjeshëm. Sipas një sondazhi të brendshëm, niveli i kënaqësisë së punonjësve ra nga 74% në 55%.

IA-ja nuk dha rezultatet e pritshme

Ndërsa Meta po përshpejtonte transformimin, të dhënat e brendshme sugjeronin se inteligjenca artificiale nuk po sillte rritjen e pritshme të produktivitetit.

Kodi i krijuar nga punonjësit me ndihmën e IA-së u rrit me 220% në bazat e brendshme të softuerit dhe infrastrukturës. Por ndryshimet që çuan në funksione të reja ose të përmirësuara të produkteve që arritën te përdoruesit u rritën vetëm me 36%.

Ekipet e infrastrukturës paralajmëruan gjithashtu për probleme të besueshmërisë që lidhen me rritjen e përdorimit të kodimit me IA.

Sipas të dhënave të brendshme të cituara nga Reuters, incidentet e mëdha teknike dhe të sigurisë, përfshirë ndërprerjet e shërbimeve dhe rrjedhjet e mundshme të të dhënave, u rritën me 40%, ndërsa koha e shpenzuar nga stafi për zgjidhjen e tyre u rrit me 70%.

Në fillim të qershorit, problemet u bënë publike pasi hakerët shfrytëzuan një chatbot të ri të Metës, të fuqizuar nga inteligjenca artificiale, për të fituar akses në llogari të profilit të lartë në Instagram.

Zuckerberg ndryshon kurs

Me presionin në rritje, Zuckerberg vendosi të tërhiqej nga pjesët më drastike të planit.

Vetëm disa orë para pushimeve nga puna më 20 maj, ai u konsultua me drejtuesit kryesorë dhe anuloi valën e dytë të ristrukturimit të planifikuar për nëntor.

Të nesërmen, Meta vijoi me shkurtimin prej 10% të stafit. Pas njoftimeve për largimet, Zuckerberg u tha punonjësve të mbetur se nuk priste shkurtime të tjera në të gjithë kompaninë gjatë atij viti dhe se dëshironte t’u jepte atyre më shumë stabilitet.

Drejtuesit më pas ndërmorën disa hapa për të përmirësuar moralin. Programi i gjurmimit të mausit u ndal, disa punonjës të njësisë së re të IA-së u lejuan të ktheheshin në ekipet e tyre të mëparshme dhe kompania rriti përfitimet, shpenzimet për udhëtime dhe aktivitetet sociale.

Në fillim të korrikut, Zuckerberg pranoi gjithashtu se kishte gabuar në parashikimin e ritmit të zhvillimit të agjentëve të inteligjencës artificiale.

Teknologjia, tha ai, nuk ishte përshpejtuar aq shpejt sa kishte parashikuar. Megjithatë, ai tha se priste përmirësime dhe më shumë përfitime nga IA-ja gjatë tre deri në gjashtë muajve të ardhshëm.

“Bast për njerëzit”

Pas tërheqjes nga pjesët më drastike të transformimit, Zuckerberg nisi ta pozicionojë Meta-n si një kompani që investon te njerëzit.

Në një fushatë publike, Meta deklaroi se po “vinte bast te njerëzit”.

Zuckerberg ka theksuar se synimi i kompanisë është t’u japë miliarda njerëzve akses te fuqia e inteligjencës artificiale, dhe jo thjesht të automatizojë vendet e punës.

Megjithatë, shpenzimet e mëdha për inteligjencën artificiale vazhdojnë të ushtrojnë presion mbi kompaninë. Meta planifikon të investojë të paktën 130 miliardë dollarë këtë vit në çipe të inteligjencës artificiale dhe infrastrukturë të lidhur me këtë teknologji.

Në esenë e tij për të ardhmen e IA-së, Zuckerberg ka parashikuar se në të ardhmen mund të ketë “një bollëk vendesh pune”, edhe pse disa kompani mund të funksionojnë me më pak punonjës.

Sipas tij, madhësia e kompanive mund të zvogëlohet, por kjo nuk do të nënkuptojë domosdoshmërisht më pak vende pune në ekonominë e përgjithshme.

Për momentin, megjithatë, ambicia e Zuckerberg për ta kthyer Meta-n në një kompani të drejtuar nga inteligjenca artificiale ka hasur në rezistencë nga punonjësit dhe në kufizime të vetë teknologjisë./Reuters