“Nature”: Vaksina kundër “zjarrit të natës” ul rrezikun e goditjes në tru dhe insuficiencës kardiake

– Vaksina kundër herpesit zoster (zjarrit të natës) mund të sjellë përfitime që shkojnë përtej mbrojtjes nga vetë infeksioni, sipas revistës shkencore “Nature”.

Një studim i ri me mbi 72 mijë persona sugjeron se vaksina më e re kundër herpesit zoster lidhet me një rrezik më të ulët të sëmundjeve kardiovaskulare, përfshirë sëmundjet e zemrës, insuficiencën kardiake dhe, në disa raste, goditjen në tru.

Studimi, i publikuar më 26 gusht 2026 në revistën “Nature Medicine”, krahasoi dy grupe prej 36 460 personash secili, të gjithë mbi 60 vjeç.

Njëri grup kishte bërë vaksinën më të vjetër, ndërsa tjetri vaksinën moderne rekombinante “Shingrix”.

Pjesëmarrësit u ndoqën për një periudhë deri në shtatë vjet.

Rezultatet treguan se personat që kishin marrë vaksinën e re kishin:

* 9% më pak barrë të përgjithshme të sëmundjeve kardiovaskulare;
* 10% ulje të rrezikut për sëmundje ishemike të zemrës;
* 12% ulje të rrezikut për insuficiencë kardiake;
* te meshkujt, 12% ulje të rrezikut për goditje ishemike në tru;
* gjithashtu, një ulje prej 7% të rrezikut për fibrilacion atrial, një çrregullim i ritmit të zemrës.

Studimi u krye nga një ekip shkencëtarësh të udhëhequr nga studiues të Universitetit të Oksfordit në Mbretërinë e Bashkuar, me mbështetjen e Qendrës Kërkimeve Biomjekësore të Institutit Kombëtar për Kërkime në Shëndetësi dhe Kujdes (NIHR), Oxford Health.

Megjithatë, të dhënat e pjesëmarrësve vinin nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës, përmes rrjetit të madh të të dhënave elektronike shëndetësore “TriNetX”.

Studiuesit shfrytëzuan një ndryshim të rëndësishëm që ndodhi në SHBA në vitin 2017: vaksina e vjetër “Zostavax” u zëvendësua gradualisht nga vaksina rekombinante “Shingrix”.

Kjo u dha shkencëtarëve mundësinë të krahasojnë persona të ngjashëm që u vaksinuan para dhe pas këtij ndryshimi.

Pse mund të ndikojë vaksina edhe te zemra?

Shkencëtarët ende nuk e kanë përcaktuar plotësisht mekanizmin biologjik.

Një nga hipotezat kryesore lidhet me faktin se “Shingrix” përmban një substancë që forcon përgjigjen e sistemit imunitar.

Studiuesit dyshojnë se kjo mund të ndikojë në mënyrën se si funksionojnë qelizat imunitare dhe të ndihmojë në uljen e inflamacionit kronik, një faktor që luan rol të rëndësishëm në zhvillimin e aterosklerozës, sëmundjeve të zemrës dhe goditjeve në tru.

Një shpjegim tjetër mund të jetë vetë parandalimi i herpesit zoster.

Riaktivizimi i virusit varicella-zoster është lidhur më parë me inflamacion dhe komplikime vaskulare, ndaj parandalimi i infeksionit mund të ketë indirekt edhe përfitime për sistemin kardiovaskular.

Jo vetëm zemra, por edhe truri

Ky nuk është përfitimi i parë shtesë që lidhet me vaksinën “Shingrix”.

Studime të mëparshme kanë sugjeruar se vaksina rekombinante kundër herpesit zoster mund të lidhet edhe me një rrezik më të ulët të demencës.

Sipas studiuesit John Tregoning nga Kolegji Imperial i Londrës, i cili nuk ishte pjesë e studimit të fundit, vaksina mund të ofrojë përfitime që shkojnë përtej mbrojtjes nga herpesi zoster, duke përfshirë potencialisht mbrojtje edhe ndaj demencës dhe sëmundjeve të zemrës.

Çfarë është e rëndësishme të theksohet?

Ky është një studim vëzhgues, ndaj nuk provon ende me siguri absolute se vaksina është shkaku direkt i uljes së rrezikut kardiovaskular.

Studiuesit kërkojnë tashmë prova klinike të kontrolluara për të konfirmuar këtë efekt.

Megjithatë, rezultatet konsiderohen të rëndësishme, sepse për herë të parë krahasuan drejtpërdrejt dy lloje vaksinash kundër herpesit zoster, duke reduktuar një pjesë të paragjykimeve që mund të krijohen kur krahasohen thjesht persona të vaksinuar me persona të pavaksinuar.

Herpesi zoster ose në gjuhën popullore zjarri i natës, shkaktohet nga virusi Varicella-Zoster (VZV), i njëjti virus që shkakton:

* Linë e dhenve kur infektohesh për herë të parë;
* Herpesin zoster kur virusi riaktivizohet vite më vonë

Pas kalimit të lisë së dhenve, virusi mund të qëndrojë i fjetur në nerva për shumë vite.

Në një moment, sidomos me kalimin e moshës ose dobësimin e imunitetit, ai mund të riaktivizohet dhe të shkaktojë herpesin zoster.

Zakonisht shkakton:

* dhimbje, djegie ose shpime në një zonë të trupit; * skuqje; * flluska të dhimbshme; * zakonisht vetëm në njërën anë të trupit ose fytyrës. /