Në Dardhë të Librazhdit gardhi ra, por nevoja për ujë mbetet
Një orë e gjysmë nga Tirana, pasi lë qytetin e Librazhdit, shtrihet fshati Dardhë. Mes gjelbërimit të stinës, zor se dallon shtëpitë e banorëve si oaze të një fshati që në 2018 ishte një nga 100 fshatrat turistikë në Shqipëri.
Por përveç titullit “turistik” të dhenë, ky fshat nuk gëzon as të drejtën bazike, atë të ujit të pijshëm.
Të dielën, dhjetëra banorë të indinjuar nga mungesa e vëmendjes dhe mos dëgjimit të shetësimeve të tyre për mungesë të ujit të pijshëm, u ngjitën në krye të fshatit në gurrën e bardhë, sikurse ata e emërtojnë burimin e ujit dhe shembën bashkarisht gardhin prej teli që ishte vendosur mbi burim.
Kompania “Lucente Koncesionare” e cila ushton aktivitetin në këtë zonë përmes një hidrocentrali ishte shkaku i gardhimit të burimit të ujit, duke i lenë banorët prej gjashtë muajsh me ujë të pakët deri në shterje të tij ditët e fundit.
“U organizuam edhe erdhëm e prishëm. Kaq. Kemi që një nëntor që na bëjnë dallavere. Kemi çuar kërkesa në bashki, në komunë dhe rezultati ishte ky”, u shpreh Edi Korra, banor i fshatit Dardhë.
Sipas Edit, përgjatë këtyre muajve jetesa pa ujë të pijshëm është bërë e vështirë.
“Kemi marrë në telefon rojën, të lutem shko te uji se nuk kishim ku të kalonim”, u shpreh Korra.
Një nga zonjat e pranishme pranë burimit të ujit u shpreh për Citizens.al se më shumë po rrinë të kontrollojnë burimin se sa në shtëpi.
“S’kemi ujë, kemi 7-8 muaj që nuk kemi ujë. Një ditë eja në gurrë (burim të ujit) një dite shko në shtëpi. Kemi venë depozita, qelben”, u shpreh ajo, ndërsa nuk ngurroi të përmendte hezitimin për ti dalë para kompanisë së HEC-it për të kërkuar të drejtën e tyre.
Pak më sipër burimit të ujit kalon rruga Egnatia, e cila pas shembjes së urës në Dragostunjë në muajin shkurt, u kthye në rrugën kryesore që lidhte juglindjen me Tiranën.
Për një tjetër zonjë në moshë kjo situatë prej shtatë-tetë muajsh dhe punimet së fundmi nga kompania e HEC-it ju ka pamundësuar askesin në ujë të pijshëm e të pastër.
“Më shumë vijmë në gurrë (burim të ujit) se sa jetojmë te shtëpia. Edhe ai ujë që është që furnizohemi prej këtej është gjithë pisllëqe, gjithë mbeturina, nuk ka hesap më çfarë të të themi”, u shpreh ajo
Për Haqif Dukën, banor të zonës, kundërshtimi ndaj ndërtimit të HEC-it në këtë zonë i ka kushtuar edhe shoqërim në komisariatin e policisë në vitin 2014, ndërsa ishte kryeplak i fshatit.
“Në 2014 mua më kanë marrë dhe më kanë futur brenda se dola pengesë dhe ndenjëm gjashtë orë brenda”, shprehet Duka.
Megjithatë, hidrocentrali u bë, por me një marrëveshje me banorët.
“Kemi bërë marrëveshje pesë muaj, 15 maj deri më 15 tetor të ndërpriten punimet e HEC-it dhe të ishte për vaditje për nevojat e fshatit”, u shpreh Haqif Duka për Citizens.al.
Sipas banorëve, kompania jo vetëm që nuk ka respektuar marrëveshjen për ujin e vaditjes, tanimë ka gardhuar edhe burimin e ujit të pijshëm.
“Këtu kanë marrë (ujë) gjithë lagjja që përbëhet prej 60 shtëpish. Tubat e fshatit kanë pasur nga një pol ujë, e ka përgjysmuar, ka dhënë nga një gjysmë pol ky dhe e ka futur në tubat e hekurit. Në disa vende vete uji, në disa vende nuk vete. U detyruam që popullit i erdhi në majë të hundës edhe u detyruam që ta shembim gardhin”, u shpreh më tej Haqif Duka.
Sipas banorëve shqetësimi i tyre është dërguar disa herë në bashki dhe Zyrën e Bashkëqeverisjes, por nuk është marrë asnjë masë konkrete.
Pas aktit të heqjes së gardhit dhe jehonës që mori ky veprim në rrjetet sociale, në fshat mbërriti kryebashkiaku i Librazhdit, Mariglen Disha, i cili u shpreh se gardhimi është i paligjshëm dhe se ndaj kompanisë do të merren masa duke vendosur sanksione.
Sanksione të cilat ishin vendosur edhe më herët nga IKMT-ja, para se gardhi të hiqej nga banorët, duke e gjobitur kompaninë “Lucente Koncesionare” me 2 milionë lekë.
Kompania nuk iu përgjigj kërkesës së Citizens.al për koment.
Banorët thonë se takimet me pronarin dhe institucionet nuk sollën zgjidhje. Sipas tyre, vetëm pas rrëzimit të gardhit në zonë mbërritën kryetari i bashkisë dhe punonjësit për pastrimin e territorit.
“E kemi ballafaquar dy-tre herë pronarin këtu. Ka ardhur edhe policia bashkiake. Dhe dje që hoqëm gardhin erdhi kryetari i bashkisë dhe sot ka sjellë punëtorët për heqjen e gardhit”, u shpreh Haqif Duka.
Njëjtë mendon edhe Edi Korra: “Derisa erdhi kryetari i bashkisë dje nga portalet vetëm që pa që u shemb dhe erdhi nga frika e vet, jo për ne se për ne s’ka menduar ndonjëherë”.
Banorët thonë se “Gurra e Bardhë” ka shërbyer prej vitesh si burim i ujit të pijshëm jo vetëm për Dardhën, por edhe për fshatra të tjerë të zonës, si Spathari dhe Babja.
Sipas legjislacionit dhe kushteve që zakonisht përcaktohen në lejet dhe kontratat për shfrytëzimin e burimeve ujore, operatorët e hidrocentraleve janë të detyruar të respektojnë rrjedhën ekologjike të ujit dhe të mos cenojnë furnizimin e komuniteteve me ujë të pijshëm apo nevoja të tjera jetike të banorëve.
Erisa Kryeziu ka përfunduar studimet e larta në Gazetari dhe Komunikim dhe Master Shkencor në Marrëdhënie me Publikun në Universitetin e Tiranës. Prej pesë vitesh është gazetare dhe menaxhere e projekteve pranë Citizens.al, ku raporton për çështje sociale dhe të drejtat e njeriut, veçanërisht për çështjet e të drejtave në punë, në arsim, barazinë gjinore, grupet e margjinalizuara, personat me aftësi të kufizuar si dhe për çështje mjedisore. Njëkohësisht punon edhe si koordinatore projektesh me fokus rininë dhe edukimin mediatik. Përdoruese e teknikave të reja të raportimit sikurse “Mobile Journalism” dhe e mjeteve të angazhimit qytetar në raportim (ECR-Engage Citizens Journalism).




Komentet
Bëhu i pari që komenton!
Lini një Koment të Ri
Për t'u përgjigjur një komenti specifik, kliko butonin 💬 Përgjigju poshtë atij komenti.