Analiza e Data4X: Këta sektorë po e formësojnë ekonominë e Kosovës

Kompania Data4x, në një analizë për gjashtëmujorin e parë të vitit 2026, ka treguar se cilët sektorë e formësojnë ekonominë e Kosovës. Data4x ka treguar se të dhënat janë analizuar në disa dimensione të ekonomisë.

Një analizë e kompanisë Data4X për gjashtëmujorin e parë të vitit 2026 tregon se struktura e ekonomisë së Kosovës po pëson ndryshime, me shërbimet moderne digjitale që po forcojnë gjithnjë e më shumë peshën e tyre, ndërsa tregtia dhe ndërtimtaria, dy prej sektorëve tradicionalisht më të mëdhenj, po shfaqin shenja të ngadalësimit.

Sipas Data4X, analiza është ndërtuar duke harmonizuar të dhëna nga disa institucione dhe burime, përfshirë Administratën Tatimore të Kosovës, Doganën e Kosovës, Bankën Qendrore të Kosovës dhe pasqyrat financiare të bizneseve.

Të dhënat janë analizuar në disa dimensione, përfshirë qarkullimin, punësimin, pagat, eksportet dhe importet, kreditimin, produktivitetin, përqendrimin e tregut dhe zhvillimin e sektorëve ndër vite.

Nga kjo analizë, Data4X ka nxjerrë në pah disa zhvillime që tregojnë se cilët sektorë kanë peshën më të madhe në ekonominë e Kosovës, cilët po rriten më shpejt dhe ku po shfaqen sinjale të ngadalësimit.

Punësimi dhe pagat u rritën më shpejt se qarkullimi

Një nga gjetjet kryesore të analizës lidhet me raportin mes qarkullimit të bizneseve, numrit të të punësuarve dhe pagave.

Në gjashtëmujorin e parë të vitit 2026, qarkullimi është rritur me 1.3 për qind, ndërsa punësimi është rritur me 5.6 për qind.

Rritja më e madhe është regjistruar te pagat, të cilat, sipas analizës, janë rritur me 17 për qind.

Kjo do të thotë se numri i punëtorëve dhe shpenzimet për paga janë rritur dukshëm më shpejt sesa të hyrat e bizneseve.

Sipas Data4X, kjo mund të jetë shenjë e presionit në rritje mbi kostot e bizneseve, pasi kompanitë po përballen me rritje të shpenzimeve për fuqinë punëtore, ndërkohë që qarkullimi nuk është rritur në të njëjtin ritëm.

Vetëm 336 kompani gjenerojnë 40 për qind të qarkullimit

Një tjetër element që del në pah nga analiza është përqendrimi i madh i aktivitetit ekonomik te një numër relativisht i vogël kompanish.

Sipas Data4X, vetëm 336 kompani gjenerojnë rreth 40 për qind të qarkullimit të të gjitha bizneseve.

Këto kompani kanë gjithashtu peshë të konsiderueshme në sistemin financiar, pasi përbëjnë 56 për qind të kredive afariste.

Të dhënat tregojnë kështu se një pjesë e madhe e aktivitetit ekonomik dhe financimit të bizneseve është e përqendruar te një numër i kufizuar kompanish.

Shërbimet digjitale, ndër sektorët me zgjerimin më të madh

Një prej zhvillimeve më të rëndësishme të evidentuara nga Data4X është rritja e sektorit të shërbimeve moderne digjitale.

Sipas analizës, ky sektor është rritur ndjeshëm që nga viti 2018 dhe sot përfaqëson një prej fushave me potencialin më të madh të ekonomisë kosovare.

Data4X thotë se shërbimet moderne digjitale janë rritur me 196 për qind, ndërsa në krahasimin afatgjatë me vitin 2018, sektori paraqitet me rritje prej 296 për qind.

Në të njëjtën kohë, sektori ka realizuar rreth 610 milionë euro eksporte, ndërsa përbën rreth 6.1 për qind të importeve.

Në këtë kategori përfshihen aktivitetet e lidhura me teknologjinë informative, zhvillimin e softuerëve, shërbimet online dhe fusha të tjera të ekonomisë digjitale.

Rritja e këtij sektori tregon se ekonomia e Kosovës po krijon gjithnjë e më shumë aktivitet ekonomik jashtë sektorëve tradicionalë, veçanërisht përmes shërbimeve që mund të eksportohen në tregjet ndërkombëtare.

 Nëse krahasimi bëhet me vitin 2018, sektori me rritjen më të madhe sipas të dhënave të prezantuara nga Data4X është akomodimi, arti dhe shërbimet e tjera, me një rritje prej 321 për qind.

Kjo nënkupton se aktiviteti ekonomik në këtë grup sektorësh është rreth 3.2 herë më i madh sesa në vitin 2018.

Pas tij renditen shërbimet moderne digjitale me 296 për qind, industria përpunuese me 273 për qind dhe energjia me 253 për qind.

Ndërtimtaria dhe patundshmëria kanë shënuar rritje prej 245 për qind, transporti dhe logjistika 237 për qind, ndërsa sektorët e tjerë 218 për qind.

Rritjen më të ulët në këtë krahasim e ka shënuar tregtia me shumicë dhe pakicë, me 207 për qind.

Ndërtimtaria mbetet e madhe, por ritmi i rritjes ngadalësohet

Pavarësisht rritjes së sektorëve të rinj, ekonomia e Kosovës vazhdon të mbështetet fuqishëm në sektorët tradicionalë.

Tregtia dhe ndërtimtaria së bashku përbëjnë 54 për qind të ekonomisë, sipas analizës së Data4X.

Megjithatë, analiza vëren se pesha ose ritmi i rritjes së këtyre dy industrive është në rënie.

Kjo është veçanërisht domethënëse për ndërtimtarinë dhe tregtinë, të cilat për vite kanë qenë ndër sektorët kryesorë të aktivitetit ekonomik në Kosovë.

Në anën tjetër, rritja e sektorëve si teknologjia, shërbimet digjitale, industria përpunuese, energjia, akomodimi dhe shërbimet tjera tregon për një ekonomi që gradualisht po zgjerohet në fusha të reja.