Ukraina varros ushtarët e panjohur ndërsa familjet presin identifikimin

Në një varrezë ushtarake pranë Kievit, rreshta kryqesh mbajnë shënimin “mbrojtës i panjohur i Ukrainës” dhe një numër identifikimi nën të. Familjet që kërkojnë të njohin të afërmit e humbur kalojnë mes tyre; me një fotografi të bashkëngjitur në një varr u zbulua se një nga të varrosurit ishte Ihor Yalynych, i zhdukur që nga 2022. Vëllezri dhe motra e tij, Stanislav dhe Oleksandra, e gjetën pas katër vjetësh dhe vendosën lule mbi varrin e tij.

Procesi i identifikimit ka qenë i gjatë dhe i ndërlikuar, me trupat që për një pjesë të konfliktit u mbajtën në frigorifer derisa u përfundua ndërtimi i varrezës kombëtare; grupi i parë i të panjohurve u varros në gusht dhe tani mbi 300 ndodhen poshtë kryqeve të numëruara, me varre të tjera në ndërtim e sipër, raporton Associated Press. Familjet përshkruan kalvarin e burokracive: kërkesa për testime ADN, dosje që humbnin dhe vonesa të zgjatura në procedime që vonuan rindërtimin e lidhjeve me të vdekurit.

Një pjesë e vështirësive lind nga mungesa e një baze fillestare të mostrave ADN, pasi rekrutët e para të konfliktit nuk detyroheshin t’i jepnin ato. Sipas autoriteteve të ekspertizës mjeko-ligjore, janë regjistruar mbi 40,000 mostra nga trupa të panjohur dhe rreth 170,000 mostra nga të afërmit, ndër të cilat shumë tashmë janë përputhur. Kur nuk ka mostrë në databazë, hetuesit kërkojnë ADN nga sende personale, banesa apo sende të tjera që mund të lidhin një trup me një emër.

Trupat mbërrijnë direkt nga fronti ose nëpërmjet repatrijimeve; që nga nisja e pushtimit janë repatrijuar 24,805 trupa, por prania e dokumenteve brenda xhepave nuk zëvendëson testimin ADN. Ekzaminuesit thonë se shumë mbetje janë në faza të avancuara çngjyrosjeje dhe në disa raste pjesë të ndryshme trupash janë përzjerë në të njëjtën enë, gjë që vështirëson marrjen e mostrave. Dega e ekspertizës në rajonin e Kievit përpunon 15-20 trupa në ditë dhe ngarkesa ka rritur rreth pesë herë krahasuar me periudhën e paqes.

Shteti merr përsipër nderimin e atyre që varrosen pa emër—flamuri i vendosur mbi arkivol pranohet dhe mbahet nga zyrat shtetërore deri në identifikim—dhe tre nga të varrosurit e parë të panjohur janë më pas identifikuar, sipas ministrisë për çështjet e veteranëve. Për familjet, konfirmimi zyrtar e mbyll një cikël që prek edhe çështje ligjore dhe ekonomike si trashëgimia apo kompensimet. Stanislav, kur pa foton e babait mbi varr, ndjeu lehtësim dhe tashmë e di se ku të shkonte për t’u përmalluar; kjo rrugë e gjatë e identifikimit do të vazhdojë, sipas Associated Press.