Vance i shkruan Rezaei-t: përpjekje e re për të rinisur bisedimet e paqes me Iranin

Zëvendëspresidenti amerikan JD Vance po angazhohet me një prej figurave më të ashpra të pushtetit në Iran për të ringjallur negociatat e paqes, edhe pse presidenti Donald Trump kërcënon ta rifillojë luftën pas zgjedhjeve të mesmandatit të javës së ardhshme, bëjnë të ditur zyrtarë amerikanë dhe persona me dijeni për çështjen, siç njofton The Wall Street Journal.

Vance i ka dërguar një letër Mohsen Rezaei-t, sekretarit të organit më të lartë të sigurisë së Iranit, Këshillit Suprem të Sigurisë Kombëtare, dhe ish-komandantit më jetëgjatë të Gardës Revolucionare Islamike. Sipas personave me dijeni, letra është dërguar me urdhër të Trump-it dhe presidenti është në dijeni të kontaktit: Vance po teston nëse Teherani dhe Uashingtoni mund të gjejnë mjaft terren të përbashkët për ta bindur Trump-in të mos japë urdhrin përfundimtar për një sulm të shkurtër e të ashpër ndaj Iranit në javët në vijim.

Disa zyrtarë amerikanë thonë se bisedat me figurat e ashpra iraniane, të cilat kanë grumbulluar pushtet në Teheran që kur SHBA-ja dhe Izraeli vranë udhëheqës të regjimit në fillim të luftës, mund të japin një rezultat diplomatik më të mirë. Vetë Trump, javën e kaluar, kishte deklaruar se administrata nuk po bisedonte me iranianët dhe kishte lënë të kuptohej për goditje të ardhshme: «Nuk po negociojmë me ta, do të kemi diçka në një mënyrë a në një tjetër, do të ndodhë së shpejti», tha ai.

Letra e Vance dhe diskutimet pasuese mes zyrtarëve amerikanë dhe iranianë nuk kanë përfshirë detaje konkrete për një propozim paqeje, por janë përqendruar te një kornizë e mundshme negociatash, thotë një person me dijeni për çështjen. Rezaei, nga ana e tij, deklaroi javën e kaluar se Irani nuk do të negocionte me Uashingtonin derisa të plotësoheshin kërkesat e tij thelbësore specifike.

Vance e ka mbështetur hapur luftën ndaj Iranit, por privatisht ka shprehur rezerva për zgjatjen e saj: përpara se Trump të niste «Operacionin Fury Epik» në shkurt, ai kishte argumentuar për një diplomaci më të fuqishme. Më pas Trump e zgjodhi atë si negociator kryesor dhe zëvendëspresidenti udhëtoi dy herë jashtë vendit për takime me homologët iranianë në kërkim të një marrëveshjeje përfundimtare për t’i dhënë fund konfliktit. Një memorandum mirëkuptimi i arritur në qershor u rrëzua dy javë pas nënshkrimit, mes interpretimeve kundërthënëse se si do të zhbllokohej lundrimi në Ngushticën e Hormuzit.

Kontakti vjen ndërsa republikanët përgatiten të humbasin vende në Dhomën e Përfaqësuesve dhe në Senat në zgjedhjet e mesmandatit, duke rrezikuar kontrollin e njërës apo të dy dhomave: votuesit kanë përmendur konfliktin me Iranin dhe rritjen e çmimeve të karburanteve si burime pakënaqësie ndaj Trump-it dhe republikanëve. Një zëdhënës i Vance nuk pranoi të komentojë bisedimet, Shtëpia e Bardhë e drejtoi kërkesën për koment te ekipi i zëvendëspresidentit, ndërsa një zëdhënës i Ministrisë së Jashtme iraniane tha se nuk kishte informacion për kontaktin e Vance. Negociatat e herëpashershme përmes ndërmjetësve në Katar dhe Pakistan nuk e kanë thyer deri tani ngërçin diplomatik: SHBA-ja këmbëngul për lëshime bërthamore paraprake nga Irani, ndërsa Teherani kërkon lehtësim të menjëhershëm ekonomik dhe Uashingtoni mban bllokadën ekonomike ndaj porteve iraniane.