142 kontrata pa garë publike në Mal të Zi: 77,3 milionë euro u shpenzuan me arsyetimin e urgjencës

Sipas analizës së Institut alternativa për prokurimet publike në Malin e Zi për vitin 2024, siç njofton ETV, në vitin 2024 në Mal të Zi u lidhën 142 kontrata pa garë publike me arsyetimin e urgjencës, me vlerë totale 77,3 milionë euro. Kjo shumë përbën 7,1% të vlerës së të gjitha kontratave dhe 7,5% të vlerës totale të prokurimeve publike të vitit 2024, vlera totale e të cilave ishte pak mbi 1 miliard euro.

Nga këto kontrata, 36 ishin për punime, me vlerë 28,3 milionë euro. Procedura e përdorur është procedura e negociuar pa shpallje paraprake të thirrjes, më pak transparentja; ligji e lejon vetëm në raste urgjence ekstreme, si përjashtim. Procedurën e përdorën 13 autoritete kontraktuese.

Pjesa më e madhe e vlerës u përqendrua te tre institucione: Administrata për Projekte Kapitale me 23,2 milionë euro, gati një e treta e totalit, Fondi i Sigurimit Shëndetësor me 12,3 milionë euro dhe Ministria e Shëndetësisë me 10,2 milionë euro — të treja bashkë 45,7 milionë euro.

Ministria e Shëndetësisë lidhi kontratën 10,2 milionë euro për blerje barnash pa garë, megjithëse nevoja është e parashikueshme, ndërsa Fondi lidhi kontratë me kompaninë Glosarij prej 9,4 milionë eurosh për reagentë laboratorikë si urgjente, megjithëse ato prokurime janë shumëvjeçare. Administrata për Projekte Kapitale i lidhi si urgjente rikonstruksionin e sallës sportive në Berane (4,5 milionë euro), përshtatjen e spitalit në Cetinje (3,5 milionë euro) dhe punime në rrugë rajonale (5,8 milionë euro), megjithëse punimet nuk ishin urgjente.

Analiza përfundon se urgjenca është bërë praktikë e rregullt dhe se pa kontroll më të fortë, transparencë dhe planifikim, sistemi mbetet i cenueshëm ndaj favorizimit dhe korrupsionit.