Irani: Përparimi në bisedimet me SHBA-në varet nga pesë kërkesa kryesore

Kryenegociatori i Iranit, Mohammad Bagher Ghalibaf e ka kushtëzuar zbatimin e marrëveshjes Iran-SHBA me përmbushjen e 5 dispozitave të përcaktuara në pakt.

Në intervistën e tij me transmetuesin shtetëror të Iranit të martën, Ghalibaf theksoi nenet 1, 4, 5, 10 dhe 11 si parakushte.

Çfarë përmbajnë këto pika:

Neni 1: SHBA-të dhe Irani bien dakord për ndërprerjen e menjëhershme dhe të përhershme të operacioneve ushtarake në të gjitha frontet, përfshirë Libanin.

Edhe pse operacionet e mëdha ushtarake midis SHBA-së, Izraelit dhe Iranit kanë përfunduar, luftimet në Liban vazhdojnë. Irani ka thënë vazhdimisht se një tërheqje e plotë e Izraelit nga Libani është e nevojshme për të arritur një marrëveshje përfundimtare me SHBA-në. Izraeli këmbëngul se nuk do të tërhiqet derisa Hezbollahu të çarmatoset.

Neni 4: SHBA-të janë të detyruara të heqin bllokadën detare, ndërsa Irani rikthen trafikun e anijeve në Hormuz në nivelet e para luftës.

SHBA-të kanë thënë se e kanë hequr bllokadën ndaj Iranit, por i kanë mbajtur anijet e tyre detare në rajon. Ndërkohë, Irani ka vazhduar të kërkojë leje për kalimin nëpër ngushticë dhe ka goditur anije që nuk kanë ndjekur një rrugë që ai ka përcaktuar. Situata ka ngadalësuar kthimin e trafikut në nivelet e para luftës.

Neni 5: Irani pranon të organizojë kalimin nëpër ngushticë pa pagesë për 60 ditë.

Irani nuk ka prezantuar një mekanizëm pagese, por diskutimet mbi “tarifat vullnetare” të mundshme vazhdojnë. Memorandumi i Mirëkuptimit nuk përjashton tarifat e ardhshme; ai vetëm garanton se asnjë nuk do të vendoset gjatë periudhës së tij 60-ditore.

Neni 10: SHBA-të angazhohen për përjashtime për eksportin e naftës iraniane.

Thesari i SHBA-së ka lëshuar një përjashtim 60-ditor që i lejon Iranit të prodhojë dhe shesë naftë të papërpunuar, produkte petrokimike dhe nafte në dollarë amerikanë.

Neni 11: SHBA-të zotohen të vënë në dispozicion asetet e ngrira iraniane.

Kjo çështje mbetet e paqartë. Ghalibaf tha se 12 miliardë dollarë nga 24 miliardë dollarët e aseteve të ngrira do t’i vihen në dispozicion Iranit. Një zyrtar amerikanë deklaroi për CNN se asnjë fond i ngrirë nuk do të lirohet derisa Irani të përmbushë angazhimet e tij. E pyetur në lidhje me fondet, ministria e jashtme e Katarit tha të martën se lirimi i tyre do të kërkonte një marrëveshje midis SHBA-së dhe Iranit.