Muzeu i Universitetit Hampton merr hua enën historike të poçarit të skllavëruar David Drake nga pasardhësit e tij

Muzeu i Universitetit Hampton do të pranojë në formë huaje një enë historike prej guri të poçarit të skllavëruar afro-amerikan David Drake (rreth 1800–rreth 1870), i njohur gjerësisht si “Dave the Potter”, nga pasardhësit e vetë artistit, siç njofton Universiteti Hampton. Me këtë hap, Hampton bëhet universiteti i parë historikisht afrikano-amerikan (HBCU) që ekspozon një vepër të Drake.

Ena ishte më parë në pronësi të artistit Theaster Gates, i cili vendosi t’ia kalonte pronësinë trashëgimtarëve të Drake në maj 2026, gjatë ekspozitës së tij në galerinë Gagosian kushtuar jetës dhe kontributit të poçarit. Ena do të zbulohet nga vetë pasardhësit më 21 tetor 2026, gjatë një pritjeje private të muzeut me rastin e Homecoming, dhe do të qëndrojë e ekspozuar deri në maj 2027 në muzeun më të vjetër afrikano-amerikan në Shtetet e Bashkuara.

Drake lindi në skllavëri në distriktin Edgefield të Karolinës së Jugut dhe, sipas vlerësimeve, prodhoi rreth 40.000 enë gjatë robërisë. Ai sfidoi ligjet kundër shkrim-leximit dhe rrezikoi jetën duke gdhendur emrin e tij dhe poezi mbi enë që nuk do të kishte kurrë të drejtë t’i zotëronte. Më shumë se 150 vjet më vonë, në vitin 2021, një vepër e tij theu rekordin e ankandeve për qeramikën amerikane.

“Është një nder i vërtetë të shfaqim këtë qeramikë historike”, tha drejtoresha e Muzeut të Universitetit Hampton, Dr. Vanessa Thaxton-Ward, duke shtuar se vepra do të ekspozohet përkrah krijimeve të Henry O. Tanner, Thomas Day dhe artizanëve të tjerë të shekullit XIX. Ndërsa Yaba Baker, stërnipi i katërt i Drake dhe ish-student i Hampton-it, e quajti huazimin “një moment që mbyll rrethin”: “Paraardhësi ynë la diçka që familja ta gjente — një zë, një lidhje, një mënyrë për ta njohur atë”.

Pasardhësit e Drake janë përfshirë në një përpjekje historike për të rimarrë pronësinë e veprave të artistit nga muzetë dhe koleksionistët: që nga viti 2025 familja ka arritur marrëveshje restitucioni etik me pesë muze dhe dy koleksionistë, mes tyre Muzeu i Arteve të Bukura i Bostonit, Muzeu i Artit i Milwaukee-t dhe vetë Gates. Rreth 55 muze dhe dhjetëra koleksionistë zotërojnë sot afro 200 veprat e mbijetuara të Drake, ndërsa familja — e para familje afrikano-amerikane që kërkon riatdhesimin e artit të krijuar nën skllavëri në SHBA — është e vendosur që enët të vazhdojnë të ekspozohen dhe të jenë të arritshme për publikun.