Navi Pillay fiton ”Nobelin” për Paqen 2026

– Çmimi Nobel për Paqen për vitin 2026 i shkon një personi i cili me guxim dhe integritet të jashtëzakonshëm ka udhëhequr rrugën drejt një rendi ligjor global më gjithëpërfshirës, deklaroi komiteti i Nobelit në konferencë për shtyp.

Komiteti Norvegjez i Nobelit ka vendosur t’ia japë Çmimin Nobel për Paqen për vitin 2026 Navanethem “Navi” Pillay për përpjekjet e saj për të promovuar paqen dhe të drejtën ndërkombëtare.

Angazhimi i Navi Pillay ndaj parimeve universale ligjore dhe busulla e saj morale e fortë janë konstante në një karrierë të gjatë.

E lindur në një familje me origjinë indiane tamile nën aparteidin në Durban, Afrikën e Jugut, Pillay u bë avokate dhe pioniere ligjore, duke u përballur me diskriminim të thellë strukturor, segregacion dhe përjashtim.

Një fije e përbashkët shkon nga puna e saj e hershme në mbrojtje të Nelson Mandelës dhe të tjerëve që u ngritën kundër aparteidit deri te shërbimi i saj si gjyqtare në disa nga çështjet kryesore gjyqësore ndërkombëtare të kohës sonë.

Laureatja e këtij viti ka zgjeruar ndjeshëm fushëveprimin dhe ndikimin e së drejtës ndërkombëtare.

Ajo ka shërbyer si gjyqtare në Gjykatën e Lartë në Afrikën e Jugut, Tribunalin Ndërkombëtar Penal për Ruandën dhe Gjykatën Ndërkombëtare Penale.

Ajo ishte Komisionerja e Lartë e Kombeve të Bashkuara për të Drejtat e Njeriut dhe, deri vonë, kryesoi Komisionin e Pavarur Ndërkombëtar të Hetimit të OKB-së mbi Territorin e Pushtuar Palestinez.

Sot Navi Pillay është gjyqtare në Gjykatën Ndërkombëtare të Drejtësisë në rastin ku Mianmari akuzohet për gjenocid.

Në çështjet historike gjyqësore ndërkombëtare, ajo ka treguar se masat ligjore mund të ndihmojnë në parandalimin e akteve të luftës dhe dhunës.

Navi Pillay ka kontribuar gjithashtu në forcimin e institucioneve të së drejtës ndërkombëtare. Pavarësia, ekspertiza dhe vendosmëria e saj e kanë bërë atë një nga juristet më të respektuara ndërkombëtare të kohës sonë.

Çmimi i parë Nobel për Paqen u dha 125 vjet më parë.

Që atëherë, Komiteti Norvegjez i Nobelit nënvizoi rëndësinë e zgjidhjes së konflikteve përmes së drejtës ndërkombëtare – një temë që ka mbetur e spikatur gjatë gjithë historisë së Çmimit të Paqes.