Parlamenti i Hungarisë miraton ndryshim kushtetues për shkarkimin e presidentit Tamás Sulyok

Parlamenti i Hungarisë miratoi të hënën një ndryshim kushtetues që synon shkarkimin e presidentit Tamás Sulyok, pjesë e një plani të qeverisë së re për të rrëzuar strukturat autoritare të krijuara gjatë 16 viteve të drejtimit të ish-kryeministrit Viktor Orbán. Amendamenti u miratua me 139 vota për dhe 6 kundër; pas votimit, deputetët e partisë Tisza përshëndetën vendimin me duartrokitje, ndërsa deputetët e partisë Fidesz bojkotuan seancën.

Kryeministri Péter Magyar e përshkroi votimin si një hap të rëndësishëm në rikthimin e demokracisë dhe akuzoi Sulyok-un se nuk i plotësoi detyrat duke mos penguar hapa antidemokratikë nga qeveria e mëparshme. Sipas Associated Press, Magyar kishte premtuar gjatë fushatës se do ta largonte presidentin dhe e konsideron fitoren e zgjedhjeve të prillit si mandat të qartë për ta realizuar këtë ndryshim; ndërkohë, Fidesz e ka quajtur amendamentin si sulm ndaj rendit demokratik dhe mbështetësit e tij organizuan protesta dhe vigjilje për ta kundërshtuar veprimin e parlamentit.

Ndërsa roli i presidentit në Hungari është kryesisht ceremonial, ai ka kompetencën për të nënshkruar ligjet dhe mund t’i dërgojë ato Gjykatës Kushtetuese për rishqyrtim — një fuqi që qeveria e re thotë se mund të përdoret për të penguar reformën. Sulyok ka pesë ditë për t’i dhënë nënshkrimin; nëse ai refuzon, partia Tisza ka paralajmëruar nisjen e procedurës së shkarkimit. Në rast se Sulyok shkarkohet, parlamenti do të zgjedhë një president të përkohshëm deri në zbatimin e reformave kushtetuese në vjeshtë, ose për një mandat maksimal pesëvjeçar.

Qeveria e re, në detyrë që nga maji, ka nisur shndërrimin e institucioneve që i konsideronte pjesë të regjimit të mëparshëm: ka larguar emërime politike, ka pezulluar shërbimin e lajmeve të radios dhe televizionit publik dhe ka mbyllur Zyrën për Mbrojtjen e Sovranitetit, një strukturë që kundërshtarët e shihnin si mjet presioni ndaj mediave dhe kritikëve. Amendamenti përmban gjithashtu ndryshime në sistemin gjyqësor dhe krijimin e një autoriteti të ri për hetimin e pretendimeve për keqpërdorime financiare gjatë qeverisjeve të mëparshme; si rrjedhojë, lideri i grupit parlamentar të Fidesz, Gergely Gulyás, njoftoi dorëheqjen e tij për shkak të kufizimeve të reja 12-vjeçare që parashikohen për mandatet e ligjvënësve.

Ndryshimi kushtetues kaloi me shumicë të qartë 139-6, duke hapur rrugën për nisjen e procedurave për të zëvendësuar presidentin, ndërsa javët e ardhshme pritet të shfaqin sfida ligjore dhe politike mbi zbatimin e reformave, raporton Associated Press.