Sezoni i Harper-ëve në Cincinnati: dy retrospektiva binjake për Charley dhe Edie hapen këtë fundjavë

Cincinnati po jeton këtë vjeshtë atë që vendasit e quajnë “sezoni i Harper-ëve”: dy muzetë kryesorë të qytetit hapin njëkohësisht dy retrospektiva kushtuar Charley Harper-it dhe bashkëshortes së tij, Edie McKee Harper. Ekspozita “The Art of Charley Harper: Creatures Wild and Tame” hapet sot, të premten, në Muzeun e Artit të Cincinnati-t dhe qëndron e hapur deri më 7 mars, ndërsa “Edie McKee Harper: Modernist at Play” hapet nesër në Muzeun Taft të Artit dhe zgjat deri më 24 janar, siç njofton Cincinnati Enquirer.

Pjesa qendrore e retrospektivës së Charley Harper-it janë 150 vepra nga e gjithë karriera e tij, mes tyre posterat origjinalë që artisti krijoi për Shërbimin e Parqeve Kombëtare — një në vit, për dhjetë vjet rresht, secili kushtuar ekologjisë së parqeve amerikane. Pas një shfaqjeje të shkurtër në Uashington, këta postera kanë qëndruar në magazinë që nga viti 1991 dhe dalin para publikut për herë të parë pas më shumë se tri dekadash. Charley e quante stilin e tij “realizëm minimal”: kafshët ndërtohen me forma gjeometrike dhe ngjyra të ndezura, pa detaje të tepërta. “Nuk i numëroj kurrë pendët në krahë — numëroj vetëm krahët”, shkruante ai vetë.

Ideja e dy ekspozitave paralele lindi kur djali i çiftit, Brett Harper, iu drejtua kuratores së Muzeut të Artit, Julie Aronson, për retrospektivën e të atit. Pyetja ishte si të përfshihej Edie pa e lënë atë në hijen e bashkëshortit, ndaj Aronson kontaktoi Muzeun Taft, i cili pranoi t’i kushtonte artistes një ekspozitë të sajën. Sipas kuratorëve, Edie ka të njëjtin staturë artistike si Charley, por njihet shumë më pak — dhe kjo vjeshtë synon pikërisht ta korrigjojë këtë pabarazi.

Ekspozita e Muzeut Taft e paraqet Edie McKee Harper-in si artiste shumëplanëshe: fotografi që nga vitet ’40, kur kamera sapo kishte filluar të përdorej për abstraksion, piktura, printime, smalte dhe endje tapiserie. Ajo mbajti një ekspozitë personale fotografie që në vitin 1961, ndërsa vepra e saj më e njohur, “Crazy Cat, Crazy Quilt”, është riprodhuar si mural në qendër të Cincinnati-t. Kuratorët e Taft-it theksojnë prirjen e saj të vazhdueshme për modelin, vijën dhe abstraksionin në të gjitha mediat që provoi.

Historia e çiftit është edhe një histori dashurie 65-vjeçare: Charley dhe Edie u njohën në klasën e parë, në ditën e parë, në Akademinë e Artit të Cincinnati-t në vitin 1940. Lufta e Dytë Botërore i ndau përkohësisht — ai vizatonte harta zbulimi në ushtri, ajo punonte fotografe për Korpusin e Inxhinierëve — por pas diplomimit u martuan në gusht 1947 dhe e nisën martesën me një udhëtim të gjatë nëpër Amerikë, duke pikturuar çdo ditë të njëjtat subjekte, secili në mënyrën e vet. Charley Harper vdiq në vitin 2007, Edie në 2010-n; biletat për ekspozitën e Muzeut të Artit kushtojnë 17 dollarë, ndërsa ajo e Taft-it 15 dollarë.