SHBA shpall heliumin si material kritik, ndërsa Evropa përballet me vështirësi në furnizim

Shtetet e Bashkuara ka shpallur heliumin si një material kritik të premten, duke përmendur rolin e tij thelbësor në prodhimin e gjysmëpërçuesve dhe prodhimin e energjisë, si dhe shqetësimet në rritje për ndërprerjet në furnizimet globale.

Ky veprim i Departamentit Amerikan të Energjisë do të vërë në dispozicion fonde shtesë federale për prodhuesit e heliumit dhe do ta vërë materialin nën monitorim më të afërt të qeverisë.

Heliumi nxirret kryesisht si një nënprodukt i përpunimit të gazit natyror. SHBA-të janë prodhuesi më i madh në botë si i gazit natyror ashtu edhe i heliumit, me Katarin dhe Rusinë gjithashtu midis prodhuesve kryesorë të heliumit.

Eksportet e heliumit nga Katari janë ndërprerë rëndë nga mbyllja e Ngushticës së Hormuzit nga Irani për shkak të luftës së tij me Izraelin dhe SHBA-në. Sulmet iraniane ndaj infrastrukturës së Katarit kanë ndikuar më tej në furnizime, ndërsa Rusia futi kufizime të përkohshme të eksportit në prill për të mbrojtur tregun e saj të brendshëm.

Sekretari amerikan i Energjisë, Chris Wright, tha se administrata Trump po kërkonte të zvogëlonte varësinë nga burimet e huaja të materialeve kritike, të nxiste prodhimin vendas, të mbështeste vendet e punës në Amerikë dhe të forconte sigurinë ekonomike dhe kombëtare.

“Presidenti Trump po e rikthen industrinë prodhuese të Amerikës dhe kjo do të thotë të sigurohemi që të kemi materialet e nevojshme për të ndërtuar përsëri gjëra në Amerikë”, tha Wright në një deklaratë.

Ndërsa SHBA-të po kërkojnë të forcojnë prodhimin vendas, Evropa është përballur me vështirësi në rritje në sigurimin e furnizimeve me helium, të përkeqësuara nga vendimi i Kinës në korrik për të vendosur një ndalim të përkohshëm të eksportit të gazit.

Edhe pse Kina nuk është një prodhuese e madhe e heliumit, ajo ka shërbyer si një qendër tranziti për furnizimet ruse që arrijnë në Evropë, sipas një raporti të korrikut nga Financial Times.

BE-ja ndaloi importet direkte të heliumit rus në vitin 2024, por disa furnizime thuhet se vazhduan të arrinin në tregjet evropiane përmes Kinës.