Aktiviteti i biznesit në SHBA në nivelin më të lartë në mbi 5 vjet, por presioni inflacionist po shtohet

WASHINGTON, 23 shtator — Aktiviteti i biznesit në Shtetet e Bashkuara ka arritur nivelin më të lartë në mbi pesë vjet, tregon sondazhi i publikuar të mërkurën nga S&P Global, por ky lulëzim shoqërohet nga bllokime të thella të zinxhirit të furnizimit që po shtyjnë kostot lart dhe po ringjallin frikën për inflacionin.

Indeksi paraprak i prodhimit të përbërë për SHBA-në (US Composite PMI Output Index), që ndjek sektorët e prodhimit dhe shërbimeve, u rrit në 58.4 në shtator nga 56.0 në gusht — niveli më i lartë që nga korriku i vitit 2021. Çdo vlerë mbi 50 tregon zgjerim të aktivitetit. Indeksi, i parë si barometër i shëndetit të ekonomisë amerikane, është në përputhje me një rritje vjetore prej rreth 5%: modeli i Rezervës Federale të Atlantës vlerëson se prodhimi i brendshëm bruto po rritet me 5.1% në tremujorin e tretë, nga ritmi 1.5% i regjistruar në periudhën prill–qershor.

“Biznesi po lulëzon qartë tani si në prodhim ashtu edhe në shërbime”, tha Chris Williamson, kryeekonomisti i biznesit në S&P Global Market Intelligence. Por ai vuri në dukje se rritja shoqërohet nga disa nga bllokimet më të rënda të zinxhirit të furnizimit të dy dekadave të fundit, pa llogaritur periudhën e pandemisë. Kufizimet e furnizimit burojnë kryesisht nga lufta SHBA–Izrael me Iranin, tashmë në muajin e shtatë, e cila ka penguar qarkullimin e mallrave dhe ka shtrenjtuar lëndët e para.

Porositë e reja u hodhën në 58.2, niveli më i lartë që nga marsi i vitit 2022, nga 55.2 në gusht, ndërsa porositë e papërfunduara arritën nivelin më të lartë që nga maji i vitit 2022. Kompanitë shtuan punësimet, por shumë prej tyre raportuan vështirësi për të gjetur staf të përshtatshëm.

Presioni mbi çmimet po shtohet: çmimet që bizneset paguan për inputet u hodhën në 66.4, më e larta që nga tetori i vitit 2022, nga 59.9 një muaj më parë, si në prodhim ashtu edhe në shërbime. Vonesat e zinxhirit të furnizimit ishin më të përhapurat që nga korriku i vitit 2022. Sipas Williamson, grumbullimi i porosive të papërfunduara tregon se kompanitë po zhvillojnë më shumë fuqi çmimesh — një sinjal shqetësues për perspektivën e inflacionit. Çmimet rekord të dizelit pritet të rrisin më tej kostot e transportit.

Zhvillimet vijnë një javë pasi Rezerva Federale rriti normën bazë të interesit me 25 pikë bazë, në intervalin 3.75%–4.00%, duke lënë të hapur derën për rritje të mëtejshme. Presidenti i Rezervës Federale të Çikagos, Austan Goolsbee, tha të hënën se goditjet e furnizimit po rezultonin më të qëndrueshme se sa pritej dhe se kërkesa e fortë po shtonte problemin.

Burimi: Reuters