Franca dhe Gjermania përplasen për mbrojtjen europiane

Franca dhe Gjermania po përballen me ndarje të thella për mënyrën se si Europa duhet të ndërtojë mbrojtjen e saj. Parisi kërkon më shumë autonomi strategjike dhe mbështetje për industrinë europiane, ndërsa Berlini dëshiron të ruajë bashkëpunimin me partnerët e NATO-s dhe industrinë amerikane.

Debati është intensifikuar ndërsa Shtetet e Bashkuara po reduktojnë gradualisht angazhimin në Europë dhe lufta e Rusisë kundër Ukrainës vazhdon. Gjermania ka ndryshuar ndjeshëm politikën e saj, duke synuar që shpenzimet e mbrojtjes të arrijnë në 3.5% të Prodhimit të Brendshëm Bruto deri në vitin 2029.

Por Berlini këmbëngul se Europa ka ende nevojë për sisteme ushtarake që aktualisht nuk i prodhon vetë. Ministri gjerman i Mbrojtjes, Boris Pistorius, ka deklaruar se vendi do të vazhdojë të bashkëpunojë ngushtë me industrinë amerikane të mbrojtjes.

Përplasja është reflektuar edhe në diskutimet për buxhetin e ardhshëm europian. Komisioni Europian ka propozuar 131 miliardë euro për mbrojtjen, sigurinë dhe hapësirën, pesë herë më shumë se në periudhën e mëparshme buxhetore. Franca kërkon që fondet të mbështesin kryesisht industrinë europiane, ndërsa Gjermania kërkon mundësinë e bashkëpunimit edhe me kompani nga vende të NATO-s si Norvegjia, Kanadaja dhe Britania e Madhe.

Dallimet mes dy fuqive europiane kanë prekur tashmë edhe projektet e përbashkëta. Në qershor, Franca dhe Gjermania braktisën projektin 100 miliardë eurosh për zhvillimin e një avioni luftarak të gjeneratës së ardhshme, pas mosmarrëveshjeve mes industrive të dy vendeve.

Për Bashkimin Europian, sfida është të përmbushë nevojat e menjëhershme të sigurisë dhe të mbështesë Ukrainën, ndërkohë që ndërton një industri europiane të mbrojtjes dhe redukton varësinë strategjike nga vendet e tjera.