Historiani gjerman Konrad Kleving: Vendimi i Hagës ndaj Thaçit nuk prek legjitimitetin e pavarësisë së Kosovës

Historiani gjerman Konrad Kleving, specialist për Evropën Juglindore në Institutin Leibniz për Studimet e Evropës Lindore dhe Juglindore në Regensburg, ka vlerësuar për Deutsche Welle vendimin e Dhomave të Specializuara në Hagë ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit. Sipas tij, gjykata ia doli — më mirë se prokuroria — të bënte dallimin e përgjegjësisë individuale: prokuroria kishte kërkuar nga 45 vjet burg për secilin, ndërsa gjykata dha dënime të diferencuara.

Megjithatë, si historian, ai sheh probleme: gjykata vazhdon të përdorë konceptin e “ndërmarrjes së përbashkët kriminale”, ku përgjegjësia individuale dhe ajo grupore rrezikojnë të shkrihen, dhe nuk merr sa duhet parasysh natyrën specifike të luftës guerile. Për të është historikisht domethënëse që Thaçit iu dhanë 15 vjet për ndalim të paligjshëm — “si mund të veprojë ushtarakisht një formacion gueril nëse nuk mund të kapë askënd?”, pyet ai. Po ashtu e sheh problematike që Selimi u mbajt përgjegjës edhe për pjesëmarrjen në ndarjen e zonave operative.

Sipas Klevingut, vendimi konstaton përgjegjësi individuale të personave të caktuar dhe nga kjo nuk mund të nxirret automatikisht vlerësim historik i gjithë luftës; gjykata vetë ka thënë se nuk vendosi për legjitimitetin e luftës. “As ky vendim nuk ndikon në legjitimitetin e pavarësisë së Kosovës. Pas viteve të represionit, shumica shqiptare në Kosovë kishte arsye shumë të forta që të mos donte më të ishte pjesë e Serbisë”, thotë ai.

Për pretendimin e zëvendëskryeministrit serb Ivica Daçiç se vendimi është provë se UÇK-ja ishte “organizatë kriminale dhe terroriste”, historiani kujton kronologjinë: shumica dërrmuese e veprave për të cilat u dënuan ndodhën në pranverën e 1999-ës dhe vlerësimi i bashkëpunimit të Perëndimit me UÇK-në duhet të marrë parasysh dinamikën e plotë të konfliktit — në luftë, thotë ai, është praktikisht e pamundur të ruash “duar krejtësisht të pastra”.

Burimi: Danas / Deutsche Welle