BE: Gati të punojmë me qeverinë e re në Serbi

Bashkimi Evropian ka përshëndetur pjesëmarrjen historike në zgjedhjet parlamentare të 25 tetorit në Serbi, duke kërkuar një tranzicion të rregullt demokratik dhe formimin pa vonesa të qeverisë së re.

Në deklaratën e përbashkët, përfaqësuesja e lartë e BE-së për Politikën e Jashtme, Kaja Kallas, dhe komisionerja për Zgjerimin, Marta Kos, vlerësuan pjesëmarrjen e qytetarëve, por evidentuan edhe shqetësimet e vëzhguesve ndërkombëtarë për parregullsitë në procesin zgjedhor.

Deklarata e plotë e Bashkimit Evropian

Të dielën, më 25 tetor, qytetarët e Serbisë morën pjesë në votime në numra historikë për të bërë të dëgjohet zëri i tyre. Votuesit i kanë dhënë qeverisë së ardhshme një mandat të fortë për ndryshim. Presim që kjo të realizohet në praktikë.

Njohja e shpejtë e rezultateve zgjedhore nga konkurrentët kryesorë tregon përkushtim ndaj një procesi demokratik të qetë. Certifikimi zyrtar i rezultateve duhet t’i hapë rrugë një kalimi të rregullt të pushtetit, si dhe konstituimit të Parlamentit dhe formimit të qeverisë pa vonesa, për të nisur trajtimin e sfidave kryesore me të cilat përballet Serbia.

Zgjedhjet e lira, të ndershme dhe transparente, në përputhje me standardet ndërkombëtare, janë parakusht për funksionimin e institucioneve demokratike dhe të domosdoshme që Serbia të përmbushë kriteret e anëtarësimit në Bashkimin Evropian.

Në këtë kontekst, Bashkimi Evropian merr në konsideratë gjetjet dhe përfundimet paraprake të misionit ndërkombëtar të vëzhgimit të zgjedhjeve, ku morën pjesë Zyra e OSBE-së për Institucionet Demokratike dhe të Drejtat e Njeriut (ODIHR), Parlamenti Evropian, Asambleja Parlamentare e Këshillit të Evropës dhe Asambleja Parlamentare e OSBE-së.

Në gjetjet e tij paraprake, misioni raportoi se përgatitjet zgjedhore u administruan përgjithësisht në mënyrë efikase dhe se të gjitha fazat e procesit gjatë ditës së zgjedhjeve u vlerësuan pozitivisht në shumicën dërrmuese të qendrave të votimit.

Misioni theksoi se avantazhet e konsoliduara të partisë në pushtet, përfshirë keqpërdorimin e burimeve shtetërore dhe njëanshmërinë e theksuar të mbulimit mediatik në favor të saj, presionin dhe intimidimin ndaj votuesve, kandidatëve dhe shoqërisë civile, si dhe pengimin e aktiviteteve të fushatës, cenuan mjedisin zgjedhor. Incidentet e raportuara të dhunës fizike ngritën shqetësime serioze.

Përmirësimi i prekshëm dhe reformimi i kuadrit zgjedhor, përmes një procesi gjithëpërfshirës me të gjitha palët përkatëse, për të siguruar zbatimin real dhe në mirëbesim të rekomandimeve të OSBE/ODIHR-it dhe Këshillit të Evropës, mbetet përparësi.

Bashkimi Evropian mbetet i gatshëm të bashkëpunojë ngushtë me qeverinë e ardhshme të Serbisë për çështjet themelore të procesit të anëtarësimit në BE, veçanërisht kriteret demokratike, pavarësinë e gjyqësorit dhe të drejtat themelore, përfshirë lirinë e medias.

Në të ardhmen, ulja e polarizimit të shoqërisë është thelbësore për forcimin e besimit mes qytetarëve dhe kapërcimin e ndarjeve. Bashkimi Evropian është i gatshëm të ofrojë mbështetje për reformat dhe t’i shndërrojë ato në mundësi për qytetarët e Serbisë.