Katër vite nga dorëheqja e gjyqtarëve dhe prokurorëve serbë në veri të Kosovës, vendet e tyre ende vakante

Katër vjet pasi gjyqtarët dhe prokurorët serbë në veri të Kosovës dhanë dorëheqjen, vendet e tyre mbeten ende të lira, siç njofton Shqiptarja.com, duke iu referuar Radios Evropa e Lirë (REL). Këshilli Prokurorial dhe Këshilli Gjyqësor nuk pranuan tërheqjen e dorëheqjeve, duke mbyllur kështu rrugën e kthimit të tyre në detyrë, dhe në vend të kësaj u hapën konkurse rekrutimi për plotësimin e vendeve të lira.

Raporti vjetor i Komisionit Evropian, i publikuar më 4 nëntor, konstaton se riintegrimi i gjyqtarëve dhe prokurorëve serbë nuk është mundësuar dhe se pranimi i dorëheqjeve nuk është në përputhje me angazhimet e Kosovës sipas Marrëveshjes së Drejtësisë të vitit 2015. Sipas raportit, përfaqësimi i kufizuar serb në drejtësinë e veriut e vështirëson qasjen në drejtësi dhe rrit mosbesimin. Bashkimi Evropian kujton gjithashtu se largimi i serbëve nga institucionet e Kosovës në nëntor të vitit 2022, i mbështetur nga Beogradi, shkeli detyrimet e Serbisë.

Këshilli Prokurorial i tha REL-it se asnjë prokuror i ri nga komuniteti serb nuk është emëruar ende. Konkursi mbetet i hapur derisa të plotësohen të 10 vendet e rezervuara për këtë komunitet; deri tani 3 kandidatë kanë aplikuar dhe kanë kaluar testin kualifikues. Ndërkohë, Këshilli Gjyqësor nuk iu përgjigj pyetjeve të REL-it për këtë çështje.

Rreth 130 gjyqtarë, prokurorë dhe punonjës administrativë dhanë dorëheqjen në fund të nëntorit 2022 në katër komunat veriore — Mitrovicë e Veriut, Leposaviç, Zveçan dhe Zubin Potok — me iniciativën e Listës Serbe, në përgjigje të vendimit të qeverisë për heqjen e targave të lëshuara nga Serbia. Mbi 550 policë serbë gjithashtu dhanë dorëheqjen, ndërsa rreth 150 policë të rinj serbë u rekrutuan më vonë. Edhe posti i drejtorit rajonal të policisë për veriun — i cili, sipas Marrëveshjes së Brukselit të vitit 2013, duhet të jetë serb i Kosovës — mbetet ende i lirë; kryetari i Mitrovicës së Veriut, Millan Radojeviç, i tha REL-it se askush nuk e ka kontaktuar për këtë çështje.

Ehat Miftaraj i Institutit të Kosovës për Drejtësi thotë se institucionet, së bashku me zyrën e Bashkimit Evropian dhe partnerët ndërkombëtarë, duhet të koordinojnë përpjekjet për të inkurajuar kandidatë të kualifikuar serbë, duke vënë në dukje se përfaqësimi serb është detyrim kushtetues. Ndërkohë, Aleksandar Rapajiç i organizatës ACDC thotë se mungon vullneti për riintegrim dhe dyshon se të gjitha vendet e rezervuara do të plotësohen së shpejti.