BB: Shqipëria, me boshllëqe të mëdha në infrastrukturë, investimet japin kthim të lartë

Boshllëqet e mëdha në rrugë, hekurudha dhe energji e bëjnë Shqipërinë ndër vendet ku investimet e reja në infrastrukturë mund të japin kthim të lartë në krahasim me vendet e tjera të Europës dhe Rajonit.

Sipas studimit të fundit të Bankës Botërore, “Bazat e infrastrukturës: Nga asetet ekzistuese drejt rritjes së ardhshme”, Shqipëria ka një raport eficience prej 4.39 në energji dhe 2.22 në transport.

Kjo do të thotë se për çdo 1 lek të shpenzuar për investime në energji, kthimi i përgjithshëm në ekonomi mund të arrijë rreth 4.4 lekë, ndërsa për çdo 1 lek të investuar në transport, kthimi mund të jetë rreth 2.2 lekë.

Ky kthim përfaqëson përfitimin e përgjithshëm që merr ekonomia, përmes rritjes së prodhimit, uljes së kostove, kursimit të kohës, lidhjes më të mirë me tregjet dhe përmirësimit të shërbimeve për qytetarët dhe bizneset.

Banka e quan këtë tregues raporti i eficiencës së investimeve në infrastrukturë. Ai krahason përfitimet ekonomike dhe sociale që sjell një investim me kostot e financimit dhe konsumimit të tij gjatë kohës. Kur raporti është mbi 1, përfitimet e mundshme janë më të larta se kostot.

Raporti i lartë nuk do të thotë se Shqipëria ka infrastrukturë më të zhvilluar, përkundrazi lidhet me faktin ekonomia mbetet e nën-zhvilluar nga mungesa e infrastrukturës.

Banka shpjegon se kthimi nga investimet në transport është zakonisht më i lartë në vendet në zhvillime pasi ato kanë më pak infrastrukturë dhe çdo projekt i ri plotëson një mungesë më të madhe.

Në vendet e zhvilluara, rrjetet rrugore dhe hekurudhore janë tashmë të dendura. Për këtë arsye, një investim shtesë sjell zakonisht një ndryshim më të vogël, por ne vendin tonë për shkak të boshllëqeve të mëdha ndikimi ekonomik i një projekti të ri mund të jetë shumë më i fortë.

Me një raport eficience prej 2.22, Shqipëria paraqet kthim potencial më të lartë nga investimet në transport sesa vendet e Rajonit. Në Bosnjë-Hercegovinë, raporti i eficiencës së transportit është vetëm 0.77. Kjo do të thotë se kthimi i vlerësuar ekonomik është më i ulët se kostoja e investimit në kushtet aktuale të financimit.

Shqipëria ka një tregues pothuajse tri herë më të lartë. Në Bullgari, raporti është 0.82, ndërsa në Kroaci arrin në 1.02. Krahasuar me këto vende, raporti i Shqipërisë është rreth 2.7 herë më i lartë se në Bullgari dhe rreth 2.2 herë më i lartë se në Kroaci dhe rreth 2.9 herë më i lartë se në Bosnjë-Hercegovinë.

Edhe krahasuar me disa vende më të zhvilluara europiane, Shqipëria paraqet potencial më të lartë në transport, sepse nis nga një nivel më i ulët infrastrukture dhe ka boshllëqe më të mëdha për të mbushur.