Cepelinai lituaneze — pjata kombëtare me patate të mbushura me mish dhe salcë kosi

Cepelinai janë pjata kombëtare e Lituanisë dhe marrin emrin nga forma e tyre ovale e zgjatur, që ngjan me një cepelin (dirizhabl). Përgatiten nga një brumë patatesh — gjysma të grira të papërpunuara e të shtrydhura mirë dhe gjysma të ziera e të shtypura — i cili mbështjell një mbushje mishi të erëzuar. Shërbehen tradicionalisht me salcën spirgai prej bekoni, qepe dhe kosi, e cila i bën edhe më të shijshëm.

Koha e përgatitjes: 45 minuta
Koha e gatimit: 30 minuta
Koha gjithsej: rreth 1 orë e 15 minuta
Porcione: 4 (rreth 8 cepelinai)

Përbërësit

Për brumin e patateve:
– 1 kg patate për grirje (të papërpunuara)
– 300 g patate të ziera, të shtypura si pure
– 1 lugë çaji kripë
– niseshteja që mbetet në fund të lëngut të patateve të shtrydhura

Për mbushjen:
– 400 g mish derri të grirë (ose përzierje mish derri dhe viçi)
– 1 qepë mesatare, e grirë imët
– 1 lugë çaji mazhoramë e thatë (sipas dëshirës)
– kripë dhe piper i zi sipas shijes

Për salcën spirgai:
– 150 g bekon i tymosur, i prerë në kubikë
– 1 qepë, e grirë
– 200 g ajkë (salcë kosi)
– majdanoz i freskët, i grirë, për spërkatje

Hapat e përgatitjes

1. Zieni 300 g patate me lëkurë derisa të zbuten, qërojini dhe shtypini si pure të lëmuar. Lërini të ftohen.
2. Grini imët patatet e papërpunuara dhe shtrydhini mirë përmes një napë të pastër kuzhine. Ruajeni lëngun e shtrydhur për 10 minuta, derdhni ujin dhe mbajeni niseshtenë e bardhë që mbetet në fund.
3. Përzieni patatet e grira të shtrydhura me purenë e patateve të ziera, niseshtenë e ruajtur dhe kripën, derisa të formohet një brumë i butë dhe elastik.
4. Për mbushjen, përzieni mishin e grirë me qepën e grirë imët, mazhoramën, kripën dhe piperin.
5. Me duar të lagura, merrni një grusht brumë, rrafshojeni në pëllëmbë, vendosni në mes një lugë gjelle mbushje dhe mbylleni me kujdes, duke i dhënë formën ovale të zgjatur të cepelinit. Përsëriteni derisa të mbarojnë brumi dhe mbushja.
6. Zieni një tenxhere të madhe me ujë me kripë, duke shtuar një lugë niseshte të tretur në ujë të ftohtë që cepelinai-t të mos çahen. Uleni zjarrin sa uji të valojë lehtë.
7. Hidhini cepelinai-t me kujdes në ujë dhe ziejini 25–30 minuta, derisa të dalin në sipërfaqe dhe brumi të jetë gatuar plotësisht. Mos e lini ujin të valojë furishëm.
8. Ndërkohë përgatisni salcën: skuqni bekonin me qepën derisa të bëhen krokantë dhe të artë, pastaj përziejini me ajkën.
9. Nxirrini cepelinai-t me lugë të shpuar, vendosini në pjata, hidhuni sipër salcën spirgai dhe spërkatini me majdanoz të freskët. Shërbejini menjëherë, të nxehtë.

Këshillë: Brumi duhet punuar shpejt pasi patatet e grira errësohen; nëse brumi është shumë i butë, shtoni pak nga niseshteja e ruajtur.