Kriza aktuale energjetike, më e keqe se goditjet e naftës në vitet e kaluara

Kriza aktuale globale e energjisë është më e rëndë se goditjet e naftës në vitet 1973 dhe 1979 dhe mungesa e gazit të vitit 2022 e lidhur me luftën e Rusisë në Ukrainë, tha sot Fatih Birol, kreu i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë.

Duke folur në një podcast, drejtori ekzekutiv i IEA-së, Birol tha se humbjet globale të furnizimit tani arrijnë në total rreth 12 milionë fuçi në ditë, krahasuar me rreth 5 milionë fuçi në ditë gjatë secilës prej krizave të viteve 1973 dhe 1979.

Ai shtoi se ndërsa furnizimi global me gaz ra me rreth 75 miliardë metra kub në vitin 2022, mungesa aktuale është edhe më e madhe. “Prilli do të jetë shumë më i keq se marsi. Disa dërgesa nafte dhe gazi natyror të lëngshëm nga Lindja e Mesme ishin të disponueshme që nga muaji i kaluar. Por, në prill nuk ka asgjë”, shtoi Birol.

Sipas tij, IEA ka vendosur të lirojë 400 milionë fuçi nga rezervat e naftës emergjente, duke e quajtur këtë lëvizjen më të madhe të tillë ndonjëherë. “Por, duhet të jem shumë i sinqertë, kjo vetëm sa po ndihmon në zvogëlimin e dhimbjes. Nuk do të vendosë një kurë. Kura është hapja e Ngushticës së Hormuzit”, tha Birol.

Ai e përshkroi rihapjen e ngushticës si çështjen më të rëndësishme, duke thënë se masat aktuale po blejnë vetëm kohë. “Kriza e ka goditur më rëndë Azinë deri më tani, por pritet të përhapet në Evropë dhe më gjerë”, shtoi Birol.

“Problemi më i madh sot është mungesa e karburantit për avionë dhe naftës”, tha ai duke shtuar se mungesat janë tashmë të dukshme në Azi dhe ka të ngjarë të arrijnë në Evropë në prill ose në fillim të majit.

Birol theksoi se blerësit aziatikë janë të paaftë për të siguruar LNG nga Lindja e Mesme dhe po drejtohen drejt tregjeve spot ku Evropa zakonisht furnizohet me gaz, duke rritur konkurrencën dhe çmimet.

“Meqenëse çmimet evropiane të energjisë elektrike bazohen në koston marxhinale të gazit natyror, çmimet e energjisë elektrike do të rriten”, deklaroi ai.   /os/