Magjia e lucha libre që po pushton atmosferën e Botërorit në Meksikë

Rrugët pranë stadiumeve, lokalet e tifozëve dhe tribunat plot me maska tregojnë se lucha libre nuk është thjesht një shfaqje sportive, por pjesë e kulturës që shoqëron Botërorin në Meksikë. Luftëtarët e maskuar kanë zënë vend në festimet e tifozëve, duke sjellë një spektakël tjetër që përzien sportin, teatrin dhe traditën kombëtare.

Udhëtarë nga e gjithë bota i janë dorëzuar magjisë së këtij sporti, sipas Associated Press. Brenda mureve të arenave, shumë të pranishëm e braktisin për pak kohë pasionin futbollistik për t’u përfshirë në atmosferën e betejave në ring, ku akrobacitë dhe dramatika krijojnë një përvojë të veçantë.

Në një nga netët më të ndjekura, ndërsa Spanja luante me Uruguajin në Guadalajara, Arena México shfaqi takimin Místico dhe Máscara Dorada kundër The Bestia Mortos dhe Sammy Guevara. Ndër tifozët ishte edhe Andy Winston nga Manchester, i cili me familjen kishte ndjekur ndeshjet e Kampionatit në tri shtete dhe tha se nuk mund të vinte në Meksikë pa parë lucha libre. Në tribunat u panë fanse me fanella të Anglisë, Japonisë, Koresë, Brazilit, Kolumbisë, Spanjës dhe Meksikës, ndërsa shumë shprehën se përjetimi në arenë kalonte pritshmëritë e tyre.

Formimi i lucha libre-s daton në fillim të shekullit të XX dhe rrjedh nga një përzierje mes wrestlingut amerikan, impenjimeve të luftës greko-romake dhe elementeve akrobatike. Ky stil me maske u konsolidua si një identitet i veçantë kulturor dhe në 2018 u shpall si trashëgimi kulturore e Qytetit të Meksikës, sipas fjalëve të Julio César Rivera, zëdhënës i Consejo Mundial de Lucha Libre (CMLL).

Maskat, shpesh shumëngjyrëshe dhe simbolike, i japin luftëtarëve një identitet alternativ: ato përfaqësojnë heronj, kafshë apo figura mitike dhe mbajnë të fshehur emrin e vërtetë të atyre në ring. Star Black, një luftëtar 30-vjeçar, rrëfeu se si fëmijëria mes familjes dhe një dyqani maskash e çoi drejt trajnimit dhe më pas drejt statusit të një idhulli lokal. Në ring dallohen tashmë rolet e teknicëve dhe rudos, që artikulohen si një duel midis së mirës dhe së keqes.

Me ardhjen e Botërorit, interesimi i turistëve për lucha libre është rritur ndjeshëm: vendet e shesheve janë më të mbushura, ndërsa maskat konkurrojnë me flamujt si element i festimeve përreth stadiumeve. Eksperti i fushës, José Ángel Garfias Frías nga Universiteti Kombëtar Autonom i Meksikës, vërejti se turistët nuk vijojnë vetëm për ndeshjet e futbollit, por edhe për të përjetuar këtë traditë. Ndërkaq, FIFA tha se çështjet e sigurisë i nënshtrohen kodit të saj të sjelljes dhe nuk dha përgjigje të mëtejshme mbi zbatimin e tij.

Pavarësisht se futbolli mbetet pasioni kryesor kombëtar, për shumëkënd lucha libre përfaqëson një pasqyrë më autentike të shoqërisë me audienca nga të gjitha shtresat sociale. Kjo ngjallje e dy sporteve të mëdha – e futbollit dhe e lucha libre-s – reflektohet në prani të figurave historike si Gabriel Pereyra apo Ameríca Salvaje dhe në deklaratat e luftëtarëve si Dragón Legendario, që nënvizojnë përfshirjen e të gjitha brezave. Ky fenomen i bashkimit kulturor dhe festës është vlerësuar edhe nga media ndërkombëtare, raporton Associated Press.