NYT: drejtuesja e Megaspeed punonte direkt për shërbimin sekret kinez, me mision të spiunonte Jensen Huang-un e Nvidia-s

Ministria e Sigurisë Shtetërore e Kinës (MSS) e kishte rekrutuar drejtpërdrejt drejtuesen e kompanisë Megaspeed, Alice Huang, për të spiunuar drejtorin ekzekutiv të Nvidia-s, Jensen Huang, raporton New York Times në raportimin e tij të ri të së premtes, të përmbledhur edhe nga Gizmodo. Sipas gazetës, Huang — e njohur edhe si Huang Le dhe e listuar si drejtoreshë menaxhuese e kompanisë me seli në Singapor deri të paktën në vitin 2023 — punonte direkt për agjencinë kryesore të spiunazhit kinez pikërisht në periudhën e zgjerimit të shpejtë të Megaspeed.

Siç shkruan New York Times, qëllimi i operacionit ishte të mësohej sa më shumë për harduerin më të avancuar të Nvidia-s, atë që fuqizon trajnimin dhe funksionimin e modeleve të inteligjencës artificiale. Si synim shtesë, zyrtarët kinezë ia kishin ngarkuar Huang-ut edhe detyrën ta bindte Jensen Huang-un (me të cilin nuk ka lidhje familjare) të lobonte që disa nga GPU-të më të fuqishme të kompanisë të dërgoheshin në Kinë. Operacioni daton të paktën nga viti 2024, kur të dy u fotografuan bashkë dhe Megaspeed nisi zgjerimin e shpejtë; gazeta kishte raportuar më herët se Huang ishte nën vëzhgimin amerikan prej të paktën një viti.

Sipas raportimit, Huang ka marrëdhënie edhe me drejtuesit e prodhuesit tajvanez të harduerit Gigabyte, një nga montuesit kryesorë të çipave të Nvidia-s, ndërsa Megaspeed ndërton qendra të dhënash në Azinë Juglindore me çipa të Nvidia-s dhe ua jep kapacitetin me qira kompanive si Alibaba — një rrugë që, siç njofton New York Times, anashkalon pjesërisht kontrollet amerikane të eksportit.

Mbetet e paqartë sa ndikim pati në të vërtetë operacioni i dyshuar. Jensen Huang loboi me sukses te presidenti Trump në vitin 2025 për më shumë eksporte GPU-sh drejt Kinës dhe u arrit një marrëveshje për shitjen e sasive të kufizuara të çipit të dytë më të fuqishëm, nga e cila qeveria amerikane merr 25 për qind të të ardhurave; seria më e fuqishme Blackwell nuk shitet në Kinë dhe vetë Huang deklaroi në maj se Blackwell dhe pasardhësi Rubin nuk duhet të eksportohen atje. Gazeta shënon se agjencitë e inteligjencës e informuan Trumpin për marrëdhënien mes dy Huang-ëve vitin e kaluar, por ai zgjodhi të mos vepronte; republikanët në Kongres kanë kërkuar ndërkohë një briefing me dyer të mbyllura me Jensen Huang-un më 18 nëntor.

Zëdhënësi i Nvidia-s, John Rizzo, i tha New York Times se kompania nuk ndan informacion të klasifikuar me klientët dhe se klientët nuk i kërkojnë asaj të lobojë te presidenti për marrëveshje eksporti, duke shtuar se takimet mes dy Huang-ëve nuk ishin të pazakonta për një drejtor që takon mijëra drejtues në vit. Një zëdhënës i ambasadës kineze i quajti raportimet “të pabaza” dhe “shpifje kundër Kinës”, Alice Huang nuk iu përgjigj kërkesave për koment, ndërsa CIA dhe Shtëpia e Bardhë nuk komentuan.