Zakoni numër 1 që gratë duhet të kenë për të ulur rrezikun e demencës

Gratë përbëjnë rreth dy të tretat e rasteve të diagnostikuara me sëmundjen e Alzheimerit, ndërsa ndryshimet hormonale gjatë menopauzës mund të ndikojnë edhe në funksionet njohëse të trurit. Neurologia Rhonda Voskuhl, profesore në Universitetin e Kalifornisë në Los Anxhelos (UCLA) dhe specialiste e shëndetit të trurit gjatë menopauzës, thekson se një nga mënyrat më të rëndësishme për të mbrojtur trurin është aktiviteti fizik i rregullt.

Gjatë menopauzës, rënia e nivelit të estrogjenit mund të ndikojë në zona të trurit që lidhen me kujtesën dhe përqendrimin. Kjo mund të shfaqet përmes asaj që njihet si mjegullim i trurit: vështirësi në kujtesën afatshkurtër, gjetjen e fjalëve, përpunimin e informacionit dhe ruajtjen e vijës së mendimit.

Sipas Voskuhl, estrogjeni luan rol të rëndësishëm në mbështetjen e qelizave të trurit dhe lidhjeve mes tyre. Megjithatë, trajtimet hormonale që përdoren për të lehtësuar simptoma si afshet e nxehta nuk e zgjidhin domosdoshmërisht mjegullimin e trurit, pasi pjesë të ndryshme të trurit kontrollojnë funksione të ndryshme. Kërkimet për trajtime hormonale që synojnë drejtpërdrejt shëndetin e trurit vijojnë, por ato nuk janë ende të disponueshme për përdorim të gjerë.

Kur u pyet për mënyrat se si gratë mund ta mbrojnë trurin pa përdorur estrogjen, neurologia veçoi aktivitetin fizik. Ushtrimet ndikojnë në shëndetin e trurit si në mënyrë të drejtpërdrejtë, ashtu edhe përmes sistemit kardiovaskular. Ato ndihmojnë në uljen e rrezikut të problemeve me enët e gjakut, të cilat mund të pengojnë furnizimin e trurit me gjak.

Për më tepër, gjatë aktivitetit fizik, truri dhe muskujt prodhojnë një proteinë të njohur si BDNF, e cila ndihmon në mbrojtjen e qelizave të trurit dhe mbështet funksionet njohëse. Kjo është veçanërisht e rëndësishme për zonat që lidhen me kujtesën, përqendrimin dhe përpunimin e informacionit.

Voskuhl rekomandon rreth 30 minuta aktivitet kardiovaskular tri herë në javë, si ecje të shpejtë, vrap, çiklizëm apo not. Ajo sugjeron që këtyre ushtrimeve t’u shtohen edhe 30 minuta stërvitje force, e cila ndihmon gjithashtu në ruajtjen e shëndetit të kockave.

Por kujdesi për trurin nuk përfundon tek aktiviteti fizik. Neurologia këshillon edhe ushtrime që sfidojnë kujtesën, përqendrimin dhe shpejtësinë e përpunimit të informacionit. Mësimi i një aftësie të re, për shembull, mund ta mbajë trurin aktiv dhe ta nxisë të krijojë lidhje të reja.

Edhe ushqyerja ka rëndësi. Voskuhl rekomandon dietën mesdhetare, e cila përfshin ushqime të pasura me fibra dhe antioksidantë, si dhe kufizon yndyrnat e ngopura dhe kripën. Një tjetër alternativë është dieta MIND, e cila ndërthur parimet e dietës mesdhetare me ato të dietës DASH dhe synon të mbështesë shëndetin e trurit dhe të enëve të gjakut.