Katsudon japoneze — tas orizi me kotoletë derri krokante, vezë dhe qepë në salcë të ëmbël-kripur

Katsudon është një nga donburi-t më të dashura të Japonisë: një tas me oriz të nxehtë, mbi të cilin vendoset tonkatsu — kotoleta e derrit e panuar dhe e skuqur derisa të bëhet krokante — e zier shkurt në një salcë të ëmbël-kripur me qepë, dhe e lidhur me vezë të rrahur që mpikset butësisht. Emri vjen nga “tonkatsu” dhe “donburi” (tas orizi), ndërsa fjala “katsu” tingëllon njësoj si folja “të fitosh”, ndaj studentët japonezë e hanë shpesh në prag të provimeve për fat të mirë.

Koha e përgatitjes: 20 minuta
Koha e gatimit: 25 minuta
Koha totale: 45 minuta
Porcione: 2 persona

Përbërësit:

• 300 g oriz japonez ose oriz me kokërr të shkurtër, i gatuar dhe i mbajtur i nxehtë
• 2 kotoleta derri pa kocka, rreth 150 g secila dhe rreth 1,5 cm të trasha
• Kripë dhe piper i zi, sipas shijes
• 3 lugë gjelle miell
• 2 vezë për panimin, të rrahura
• 80 g thërrime panko
• Vaj për skuqje (rreth 300 ml)
• 1 qepë mesatare, e prerë në feta të holla
• 120 ml lëng dashi (ose lëng pule shumë i lehtë)
• 3 lugë gjelle salcë soje
• 2 lugë gjelle mirin
• 1 lugë gjelle sheqer
• 3 vezë për salcën, të rrahura lehtë (mos i rrih plotësisht)
• 2 qepë të njoma, të prera hollë, për zbukurim

Hapat e përgatitjes:

1. Gatuaj orizin dhe mbaje të nxehtë. Ndaje në dy tasa të mëdhenj vetëm në momentin e shërbimit.
2. Thaji kotoletat me letër kuzhine, bëju disa prerje të vogla në skajin me dhjamë që të mos përdridhen, dhe marinoji me kripë e piper nga të dyja anët.
3. Kaloj secilën kotoletë fillimisht në miell (shkund tepricën), pastaj në vezën e rrahur dhe në fund në panko, duke e shtypur lehtë panimin që të ngjitet mirë.
4. Ngroh vajin në tigan të thellë në 170–180°C dhe skuq kotoletat 3–4 minuta nga secila anë, derisa të marrin ngjyrë të artë dhe të bëhen krokante. Nxirr-i mbi rrjetë ose letër kuzhine dhe lër-i 2 minuta të pushojnë, pastaj prit-i në shirita rreth 2 cm — pa e ndarë formën e kotoletës.
5. Në një tigan të gjerë (ose në dy tigana të vegjël individualë) përziej dashin, salcën e sojës, mirinin dhe sheqerin. Shto qepën në feta dhe zieje në zjarr mesatar 3–4 minuta, derisa të zbutet.
6. Vendos kotoletën e prerë mbi qepë, ul zjarrin dhe hidh vezët e rrahura lehtë në formë rrethi mbi të gjithë sipërfaqen. Mbuloj me kapak dhe gatuaj 1–2 minuta, derisa veza të jetë mpiksur por ende e butë dhe kremoze — mos e gatuaj tepër.
7. Rrëshqit me kujdes përmbajtjen e tiganit mbi orizin e nxehtë në tas, së bashku me salcën. Spërkat me qepë të njoma dhe shërbeje menjëherë, shumë të nxehtë.

Këshillë: Katsudoni ka shijen më të mirë kur veza mbetet pak e lëngshme dhe panimi ruan një pjesë të krokantësisë, ndaj shërbeje sapo ta heqësh nga zjarri. Shoqëroje me supë miso dhe perime turshi, si në mensat japoneze.