Roma hap Muzeun e ri të Termave të Trajanit: ekspozohet mozaiku më i madh mural i mbijetuar nga bota romake

Muzeu i ri Museo delle Terme di Traiano është hapur në Romë, në kodrën Oppian, përballë Koloseut, siç njofton Hyperallergic. Ai ndodhet në një galeri nëntokësore të harkuar prej 70 metrash, e zbuluar gjatë gërmimeve të viteve 1997–1999. Ndërtesat e groposura ishin pastruar me urdhër të perandorit Trajan për të ngritur termat e tij madhështore, të përuruara në vitin 109 pas Krishtit.

Tërheqja kryesore është mozaiku më i madh mural i mbijetuar nga bota romake, i ekspozuar në vendin ku u gjet (in situ), në dy mure të një salle rreth 10×15 metra dhe rreth 12 metra të lartë. Ka mbijetuar vetëm rreth 20 për qind e tij dhe vizitorët e shohin rreth 9 metra nën platformën moderne të vizitorëve.

Mozaiku është pagëzuar «Mozaiku i Muzës dhe Filozofit» sipas dy portreteve të gjetura të para. Ai paraqet arkitekturë iluzioniste, kolona të holla me kapitela të stolisur, simbole dionisiake, statuja imituese si një kentaur dhe portrete me ngjyra të plota me intensitet psikologjik. Daton mes zjarrit të madh të Neronit (viti 64 pas Krishtit) dhe fundit të mbretërimit të Domicianit (viti 96 pas Krishtit). Studiuesit besojnë se ishte një sallë e madhe pritjeje perandorake (oecus), ndoshta pjesë e një nimfeu apo dhome me shatërvan; pjesët që mungojnë tregojnë se tesserat e xhamit blu u hoqën për ripërdorim.

Zbulimi i dytë është një fragment i madh afresku të pazakontë, i pikturuar në fasadën e jashtme të një ndërtese që u shkatërrua për t’i hapur rrugën termave. Ai tregon një pamje nga lart të një qyteti të pikturuar — mure me kulla, porta kryesore, odeon, tempull, portik katërfaqësh, banesa dhe një port të fortifikuar. Studiuesit sugjerojnë se qyteti mund të jetë imagjinar, një qytet i Lindjes së Mesme në Mesdhe, apo edhe Londinium.

Kryetari i Romës, Roberto Gualtieri, ka theksuar se me këtë ndërhyrje qytetit i kthehet «një vend i mrekullueshëm dhe më në fund i arritshëm», duke rikuperuar dëshmi unike të historisë së Romës, dhe se çdo ndërhyrje në trashëgimi mund të nxjerrë në dritë fragmente të reja historie.